წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

მუშის ნატვრა

(mushis natvra)


ვისაც რა უნდა უყვარდეს,

სულ სხვაა ჩემი ტრფიალი:

მიყვარს პირწმინდა ნამგალი,

მისი ყანაში ტრიალი!..


თავი მოუკვდეს ზოგიერთს,

რომ იტაცებენ სხვისასა…

საწყალ კაცს ჯიბეს აჭრიან,

ურცხვად ივსებენ ქისასა.

წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

მუშური

(mushuri)


ყანაო, მუშის სამოთხევ,

გლეხის დიდებავ, ყანაო!

ცისკრის სხივებმა შეგმოსეს

და ნამმა გადაგბანაო;

წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

მინდა რამ ვთქვა

(minda ram vtqva)



მინდა რამ ვთქვა, მაგრამ რა ვთქვა,

უსამართლოდ ალაგმულმა?

ჩემი გრძნობა უნდა უხმოდ

შიგ ჩაიკლას წყლულმა გულმა!

წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

რუსთველის სურათზე

(rustvelis suratze)



სულმნათო! მადლი შენს გამჩენს!

დიდება ერსა შენს მშობელს!

და ძეგლად სამარადისოდ

ნეტარხსენება ამ სოფელს!..


შენ ნიშნად უკვდავებისა

ერს მოვლენიხარ განგებით,

ვით ცისარტყელა წარღვნისა -

უცნაურისა ჰანგებით.


სულმნათო! ჩვენცა გვასწავე

ეს საიდუმლო ჟღერისა,

რომ აგვისრულდეს წადილი,

მგოსანი ვიქმნე ერისა;


რომ ჩემის მღერით აგზნილი

რაყიფი ტარიელობდეს:

ქაჯთა ებრძოდეს ლომ-კაცი,

ნესტანისათვის ხელობდეს!..


მაშინ, ვით ჩვენსა მნათობელს,

სახელი აღგემატება,

და შენი სახე ივერთა

გულს ძეგლად დაეხატება!..


1882 წ.

წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

პოეტი

(poeti)


ხან უგნური ვარ, ხან ბრძენი,

ხან არც ისა ვარ, არც ისა!

გარემოების საყვირი,

არც მიწისა ვარ, არც ცისა.


წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

პატარა მურია

(patara muria)


რას წუწკუნებს ის პატარა მურია?

ხომ არ ჰშია და ან ხომ არ სწყურია?


ვისი არის და ან სადაურია?

ქუცი, ქუცი! კუდქიცინა მურია!

წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

ობოლი

(oboli)


(ხალხური)

დედის ტკბილი რძის ჭირიმე!

ძუძუებს ვენაცვალები!!

ვინც მათი გემო არ იცის,

ახვეული აქვს თვალები.

წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

სიზმარი

(sizmari)


ერთხელ მხოლოდ, - ისიც ძილში, -

ქართველ ქალთა ვნახე კრება;

გეფიცებით, მისი ნახვა

ახლაც ისევ მენატრება!

წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

სატრფოს

(satrfos)


მშვენიერო, შენ გეტრფი,

შენი მონა ერთგული,

შენთვის სულდგმულს, შენგანვე,

შენთვის მიძგერს ეს გული!

წერეთელი აკაკი - Tsereteli Akaki

სალამური

(salamuri)



სად ხარ, ჩემო სალამურო,

ხმატკბილო და საამურო,

რომ შენის ხმით ჩრდილოეთში

ქართველს გული გამიხურო!


როცა მწყემსი გიპყრობს ხელში

და გაჰკივის მთა და ველში,

ტკბილსა ხმასა ცაში ჰკარგავს

და სევდისას - შავს ქვესკნელში,


მაშინ ფიქრი ჩემი შენს ხმას

გარს ეხვევა, ვითა ძმა ძმას

და შენი კვნესით მაგონებს

საქართველოს მწარე მოთქმას:


ხან სპარსელნი აკვნესებენ,

ხან თურქები აოხრებენ,

ხან სკვითები, დროს შერჩევით,

მყუდროებას უშფოთებენ!


მაშ, უწყალო სალამურო,

მტირალო, არსაამურო,

რად მსურს შენი ხმა ვისმინო

და ქართვლის ბედს მოვემდურო?!


მაგრამ ზოგჯერ რომ ტკბილი ხმა

სანუგეშოდ მიჰფრენს აღმა

და ჩემთ გიჟთა ოცნებათა

ხარბად ინთქავს უფსკრული ღრმა,


თავგანწირულს მამულის მცველს

წარმოვიდგენ მაშინ ქართველს:

მტერს შეჰყვირის: “ჰკა მაგასა!”

გამოსული ბრძოლისა ველს.


აბა ეს ხმა, სალამურო,

ტკბილხმოვანო, საამურო,

აროდეს არ მომყირჭდება,

ძალგიძს მუდამ მომაწყურო!


ქართულად ჰკვნეს, ქართულად სტვენ,

ქართველის გულს ამით ალხენ,

ხასიათს და ჩვეულებას

წინაპართა გვაგონებ ჩვენ.


მაგრამ, ჩემო სალამურო,

გრძნობით მსტვენო, საამურო.

აღარავინ გიგდებს დღეს ყურს,

სჯობს, ისევ მწყემსს ემსახურო!..


1861 წ.


Âñ¸ íåîáõîäìîå äëÿ äâèæêà DLE