ადამი
დგას კათედრალთან მდუმარებით, როგორც დიდება,
სარკმელთან ახლოს უცნაური დუმილით მოსილს
დაუფლებია ელდად შიში აპოთეოზის,
მას რომ უბოძა ამაღლება და გარინდება.
უხარია, რომ უცვლელი და მარადიული,
მიამიტურად ჯიუტია, ვითარცა გლეხი.
მან ედემიდან უნებლიედ გადმოდგა ფეხი,
რომლის საწყისი ფიქრშიც კი არ ჰქონდა ხილული.
შეუცნობელი რისკი იყო წასვლა ბაღიდან,
მას ღმერთი მუდამ აფრთხილებდა, რომ შენ მოკვდები,
თუმცა იცოდა, რომ კამათი ღმერთთან დაღლიდა.
ნებას უფლისას გარდასულმა არც კი ინანა,
არ შეეპუა წინაღობას ტირილ-გოდებით
და დაბადება გადაწყვიტა ადამიანმა.
ბრმა
უცხო:
ხომ არ გაშინებს ეს საუბარი?
ბრმა:
არა.
ის შორეული იყო ისე, არ იყო მისებრ, სხვა იმ აურის.
ის თვალხილული იყო მაშინ და ცხოვრობდა დიდი ხმაურით.
მკვდარია ახლა.
უცხო:
და მძიმე ჰქონდა მას სიკვდილი?
ბრმა:
უდარდელებთან მკაცრი არის სიკვდილი.
ოჰ, რა ძლიერი უნდა იყო, რომ სხვისი სიკვდილი გადაიტანო.
უცხო:
შენთვის ის იყო უცხო?
ბრმა:
გახლდა. უფრო სწორად კი გახდა-
უუცხოვდება გარდაცვლილი თვით დედას შვილი.
ის თავიდანვე იყო საშიში.
ჩემი სხეული იყო იარა, სამყარო,
რომელიც მწიფდებოდა და ყვაოდა საგნებში
ძირფესვიანად გულამოგლეჯილი (ვით მენიშნა)
ვიწექი გათხრილ სამარეში
და ვსვამდი ცივი ცრემლების წვიმას,
რომელიც ჩემი მკვდარი თვალებიდან
უსასრულოდ და ჩუმად დიოდა,
ისევე, როგორც ცარიელ ციდან,
სად ღმერთი გარდაიცვალა,
ღრუბლები, ლამის ცას დასცვიოდა
და ჩემი სმენა დიდი და ღია
უსმენდა საგნის უხილავობას.
და დროს თმებზე რომ მეშვებოდა მარდად,
და სიჩუმეს ბროლივით თოთოს,
და შევიგრძნობდი, სუნთქვა დიდი თეთრი ვარდის
ჩემს ხელებს უახლოვდებოდა როგორ.
და ვფიქრობდი: სულ ღამე, ღამე,
გამოაჭრის-მეთქი ბოლოს სუსტი შუქი,
გაიზრდება იქცევა დღედ და მე
მივეახლები-თქო თუკი კიდევ
დილას, ხელისგულზე რომ მიდევს.
ხშირად ვაღვიძებდი დედას, ოდეს
კოშმარულს ვნახავდი სიზმარს.
დედას ვეძახოდი: ”მოდი!
გამინათე!”
და ვუსმენდი დიდხანს, დიდხანს
ჩუმად უთქმელ სიტყვას
და ბალიში იყო ვით ქვა...
უცებ ნათება აპობდა წყვდიადს,
ანდა ქვითინს მოჰყვებოდა დედა
უსაშველოდ მშობლიურს და დიადს.
ოჰ, ამაზე ფიქრი არ მსურს მეტად
”გამინათე! გამინათე!” გავყვიროდი ძილში, გვედრი,
სამყაროო, ამაცალე ამქვეყნიურ დაღლას.
სამყაროო, ამაცალე ჩემი სახე, მკერდი
და უშორს ვარსკვლავამდე აიტაცე მაღლა.
აღარ შემიძლია ცხოვრება, ვამთავრებ.
არის აქ კიდევ ვინმე სხვა? აქ ვინმე არის?
ვინ არის ფარდის უკან? - ზამთარი?
დედა: ქარბუქი? დედა: ღამე? მითხარი!
თუ: დღე? ...... დღე!
უჩემოდ! როგორ შეიძლება ნათელი უჩემოდ?
ნუთუ აღარსად მდარდობენ?
მიკითხა ვინმემ?
ყველამ დამივიწყა?
ჩვენ?... მაგრამ შენც ხომ მათ შორისა ხარ?
შენ ხომ არაფერი წაგართვეს?
შენი სახის ირგვლივ ყოველი ნივთი,
შენს სახეზე ყოველი ნაკვთი, ფუსფუსებს, მათ რომ აამოს.
შენ შეგიძლია დახუჭო თვალები,
როცა დაიღლები და მოიმჩვარები
და მერე გაახილო ისევ...
ჩემი თვალები კი გაშესდენ მქისე,
ჩემი ყვავილებიდან ფერები აიკრიფენ,
ჩემი სარკეები გაიყინენ,
ჩემი წიგნებიდან სტრიქონები გაიკრიფენ,
ჩემი ჩიტები კი სახლებს შორის
ფრენენ და უცხო ფანჯრებს აწყდებიან,
მე ხომ სამუდამოდ განმაშორეს
ცხოვრების უსაგნო სიმარტოვეს,
და უმალ ყველამ მიმატოვა
აწ ვარ კუნძული. ვზღე.
უცხო:
და მეც მოვედი შენთან ზღვით.
ბრმა:
როგორ? კუნძულზე? გამოცურე?
უცხო:
მე ვიყავი ტივზე
შენ ფრთხილად შემეხე,
ტივი ირწეოდა, როგორც დროშა,
ქარი რომ შეარხევს.
ბრმა:
მე ვარ კუნძული და მარტოსული.
მე მდიდარი ვარ.
წინათ, ჯერ კიდევ როს მძლევდა სული
და ძველი გზნებით
და მწველი გზნებით
ვიტანჯებოდი
უმეცრებაში რადგან ვრჩებოდი-
ჩემი გულიდან მოჟონავს როცა,
ნაღდია რაცა.
ახლა კი ვიცი ვინც ვარ და რაც ვარ.
ჩემი მდუმარე თვალების სტუმარი
გაზააბნეულნი, გრძნობანნი ფეთიანნი,
დაბრუნდნენ ერთიანად
ჩემს სხეულში და თუმცა შეუშვი
ვერავინ შეიცვნეს.
სხვა გზა მე არ ვიცი,
ჩემს თვალებში სველი
მყუდროების ველი,
ასე თავნება და ასე უზრუნველი, გაფართოვდა,
ჩემს ირგვლივ ყოველი
თავთან განმარტოვდა:
ჩემი სხეული, კი როგორც სახლი, ბნელი,
ათასგვარი გრძნობით სავსეა და ნელი,
იქ ”მოგონებებს” კითხულობს ვიღაც,
ახალგაზრდები მზერენ ზერელედ
და გამჭირვალე მინების მიღმა
ზვერავენ რაღაც დაუჯერებელს.
ჩემი შუბლი ხედავს გახელებას
ჩემი ხელი კითხულობს ლექსებს სხვა ხელებზე,
და ჩემი ფეხი ქვაფენილს დაიმონებს
და ჩემს დახველებას ყველა ჩიტი გაიგონებს.
აღარ შემიძლია ეს განდეგილობა-
ჩემთვის ყველაფერი ხმაში და სუნთქვაში
მხოლოდ შეიგრძნობა.
ეს გრძნობა როდია, ეს გრძნობა ლოდია.
ხმა კი ლამაზია, როგორც მელოდია...
რას მაძლევს მე წიგნი?!
ქარი წიგნის გვერდებს
ფურცლავს და მახვედრებს,
რომ სხვა მერგო ხვედრი
და სიკვდილი, ყვავილებს რომ დათხრის თვალებს,
თავს გაიწვალებს და ჩემს თვალებს ვერ იპოვის...
უცხო:
(ჩუმად)
ვიცი.
ევა
დგას ამაღლებულ კათედრალთან და დუმილს არ შლის,
განფენილია სისადავე სარკმლის მინებთან,
შემოფეთებულ ბედისწერას იგი მინებდა,
უჭირავს ვაშლი და თავადაც პოზაა ვაშლის.
უბრალეულოს ბრალეული ერგო ურიგო,
იმ მოზარდისთვის ჟამთა შორის რომ იქცა მიჯნად.
მან სიყვარულით უკვდავებას გადააბიჯა,
რათა მიწაზე ახალი დრო დაწყებულიყო.
ძველ სამყაროში დარჩებოდა იგი სიამით,
ერთსულოვნება იყო მკვიდრი სადაც ცხოველთა
და შეხედავდა ყოველივეს ახლებურ თვალით.
მაგრამ როდესაც ჰპოვა კაცი ვნებების ძალით,
წაჰყვა მას ისე, როგორც სიკვდილს, მძლეველს ყოველთა,
თუმც არ იცოდა თუ ვინ იყო მაშინ უფალი.
ელეგია
მარინა ცვეტაევა-ეფრონს
ჰოი, სამყაროს სვე, მარინა, ვარსკვლავთა ცვენა!
არ ღირს სამყაროს ასავსებად თავის გაწირვა,
ვიღაც შორეულ ვარსკვლავისკენ მზირალი ცერად
ფეხს წამოიკრავს და სიწმინდეს აღუვლენს წირვას,
რომ სამყაროში ყველაფერი არის თამაში,
რომ თვით საწყისშიც მხოლოდ თავისთავისკენ ვილტვით,
და თუმც, არავინ გვეგულება შემწედ ამაში,
გადაბმულნი ვართ სივრცის დვრილებს მაინც მჭლე ფილტვით.
ტალღები მარინა , ჩვენ ზღვა ვართ,
ლივლივი მარინა, ჩვენ ცა ვართ.
მიწა ვართ , მარინა, მღერა ვართ ტოროლის
და თუკი ვინმეა, ჩვენცა ვართ,
წყვდიადში ელვარე ჰოროლით.
ეს აღტაცება ბავშვური, სინანულს არ ითვალთმაქცებს,
თუმც ჩვენი სიმძიმე და შური სიმღერას ჩივილად აქცევს.
ღმერთებიც ითხოვენ დროდადრო შექებას
და მოწაფეთა მსგავსად, ეს წახალისებაც სულს დაელექება,
გარჯა არ ჩაგვივლის ნავსად.
ჩვენ ხომ არაფერი გვეკუთვნის, ღმერმანი,
გინდ სასარგებლო, გინდ საზიანო,
და ხელისცეცებით დავეძებთ ერთმანეთს,
მარტოსულობა რომ გვქონდეს საზიარო...
მსუბუქი ხელები, ნაზი გახელებით, როგორ ეფერება
დაუკრეფავ ყვავილებს ყელზე,
ტახტზე უარის თქმისას ვით იღებენ მსხვერპლს მეფეები
ვნახე კომ-ობოში ნილოსის ნაპირებზე.
ვეხებით კრძალვით, რაც ნაზია და რაც ლამაზია,
თითქოს ანგელოზებივით გადასარჩენთა კარებს
ნიშნით აღვბეჭდავდეთ ყველას ეხება:
სულებს-ავსულებს, გულებს-ავგულებს, ქარებს-ავქარებს
არ გაბედოთ ავად შეხება!
ეჰ, მარინა, განდეგილები ვართ როგორი,
სამუდამოდ გზააბნეულნი ვართ როგორი,
საუკეთესოს ძებნაში ვტოვებთ ნიშანს და მორჩა.
და ეს ჩანაფიქრი მორცხვი, რომელიღაც ჩვენგანს რომ ემძიმოს,
უმალ გავბედავთ, მივიდეთ და ხელი შევახოთ,
ის კი შურს იძიებს ჩვენზე და დაგვღუპავს.
მის სასიკვდილო ძალაუფლებას ყველანი ვამჩნევთ.
ის თავაზით და იშვიათი ძალმოსილებით
უბრალო მოკვდავთ გვაქცევს იმად, ვინაც
გაუძლო არყოფნას და სუნთქვას გამორჩა.
შენ იცი ხშირად ვით მიგვერეკებოდა
უხილავი ბრძანება განწმენდის სივრცეში.
მიგვერეკებოდა: ჩვენ? ხელახალი დაბადებისათვის.
ჩვენი წინათგრძნობა კი დახუჭული თვალების წამწამთა ჯარში
შეკრებდა ადამის მიტოვებულ მოდგმას
და გადამფრენი ჩიტების გზით ჩვენს ყველა
მფრინავ გარდასახვას აადევნებდა.
მათ, ვისაც უყვართ არ უნდა იცოდნენ
ასე მრავალი რამ დაცემის შესახებ.
ეჰ, ტაძრის გუმბათიც საფლავის თაღია,
დაძველდეს, მარინა, საფლავი, იწვოდნენ
სიბრძნის და განცდების პირველად შეძახილს
თუ ვერ დაუხვედრეს გულები მათ ღია.
დრო შეყვარებულებს ვით ლერწმებს გადახრის,
ჩაუწნავს გვირგვინებს თავღია საფლავში,
მაისის ნიავი გულისგულს გადახსნის,
რომ ამაოება სუნთქვაში ჩაფლავდეს.
(ო, როგორი ახლობელი ხარ მარინა,
ქალური ყვავილობა აალებულ ბუჩქის...
მე აქ ვარ ღამის ქარში
შენ რომ გეხვევა დაზაფრული.)
ღმერთები თავის მოკატუნებაში
უხსოვარი დროიდან იყვნენ გაწაფული.
ჩვენ კი ამ ჟამთა სვლაში, ვით მთვარის ორი დისკო,
ვკისკისებთ თუმცა, ახალმთვარიობისას. დამიჯერე,
ვერვინ დაგვიბრუნებს მთლიანობას,
მხოლოდღა ჩვენი ეული ნაბიჯები
ძილდამფრთხალ დედამიწაზე.
ივდითის დაბრუნება
ჯერაც შავია სინოტივე, მძინარევ, და თან
მერყევი, როგორც შეხება.
ნამი! - ითხოვს ჩემი ფეხები.
მე ვარ ივდითი, მთვრალი და ავი, საწოლი მისი,
მისი კარავი, მოჭრილი თავი.
და ის სამგზის მთვრალი სისხლით, განა ინით,
თრიაქით ან ღვინით და ჩემით მთვრალი,
ფრთხილობს, ვით ნამი.
მოკვეთილი თავი, ქილა ბალახში, დილა - ბადახში
განახლებული, ნაბიჯი ფრთხილი და მე მჩატე და
ამაღლებული.
მიწიერებაში თუ ბიწიერებაში გამქრალი
სურათები, რატომ უნათებენ ან ამუნათებენ
დაბინდულ გონებას? ღამეულ ქმედების არ მსურს
მოგონებაც.
თუმც, შიშით მოიხმობა ყველა ნეტარება ერთად,
რადგან სიყვარული, რომელიც მე ვარ, საკუთარ
თავში მოიცავს ყველა ნეტარს და შეშლილს და
ყველაფერი თავის ადგილს პოულობს ჩემში.
ოჰ, გულო ჩემო, სისხლად რომ ხარ დანადინები,
იძგერე კვლავაც წინააღმდეგ, ვით მე ვვლი მარად
და აჟღურტულე გულიცემა იმ ჩიტის დარად,
რომელიც მალე იდუმალ ამბავს ახარებს ქალაქს.
მარტოობა
მარტოობა როგორი წვიმამორეულია!
ებრძვის ზღვის საღამოებს, თითქოს ორეულია
სივრცეების, რომელიც ასე შორეულია,
მიდის ცად, რაც სავსეა მარტოობის თავაზით
და ზეციდან გადმოდის მხოლოდ თავის ქალაქზე.
როცა წვიმის ეშვები ჟამის მრუდში ეშვება,
როცა დილას მოუხმობს მოსახვევთა ტორები,
როცა გაწბილებულნი, რომ ვერ პოვეს ვერც შვება,
სხეულები ერთმანეთს უნდოდ მიატოვებენ
და თუმც ერთიმეორის ნახვას არ ინდომებენ,
მაინც ერთად წვებიან, როცა მიეძინებათ:
და შემდეგ მარტოობა ჩუმად მიედინება.
სიყვარულის სიმღერა
ვით დავიოკო სული ისე, რომ იგი შენსას
აღარ შეეხოს არასოდეს? ვით აგარიდო?
სხვა საგნებისკენ ვით წარვმართო იმისი ჟრჟოლა?
ო, როგორ მინდა გადავმალო და სადმე შევსვა,
ქვეშ ამოვუდო რამე საგანს და გავარინდო,
რომ არ შეეხოს მას შენეულ სიღრმეთა თრთოლვა.
მაგრამ ვაი, რომ არ არსებობს შენი და ჩემი
და რაც ორივეს შეგვეხება, ისე ვით ხემი,
რომელსაც ე რ თ ი ხმა ამოჰყავს, ორ სიმს რომ გაკრავს,
მე და შენც ასე შეგვაერთებს სიმღერის გეში
და ვიქნებით მისგან ძლეული,
გადაჭიმულნი ასე ერთად რანაირ საკრავს?
ანდა რომელი მესაკრავის საოცარ ხელში?
ჰანგი გრძნეული.
დგას კათედრალთან მდუმარებით, როგორც დიდება,
სარკმელთან ახლოს უცნაური დუმილით მოსილს
დაუფლებია ელდად შიში აპოთეოზის,
მას რომ უბოძა ამაღლება და გარინდება.
უხარია, რომ უცვლელი და მარადიული,
მიამიტურად ჯიუტია, ვითარცა გლეხი.
მან ედემიდან უნებლიედ გადმოდგა ფეხი,
რომლის საწყისი ფიქრშიც კი არ ჰქონდა ხილული.
შეუცნობელი რისკი იყო წასვლა ბაღიდან,
მას ღმერთი მუდამ აფრთხილებდა, რომ შენ მოკვდები,
თუმცა იცოდა, რომ კამათი ღმერთთან დაღლიდა.
ნებას უფლისას გარდასულმა არც კი ინანა,
არ შეეპუა წინაღობას ტირილ-გოდებით
და დაბადება გადაწყვიტა ადამიანმა.
ბრმა
უცხო:
ხომ არ გაშინებს ეს საუბარი?
ბრმა:
არა.
ის შორეული იყო ისე, არ იყო მისებრ, სხვა იმ აურის.
ის თვალხილული იყო მაშინ და ცხოვრობდა დიდი ხმაურით.
მკვდარია ახლა.
უცხო:
და მძიმე ჰქონდა მას სიკვდილი?
ბრმა:
უდარდელებთან მკაცრი არის სიკვდილი.
ოჰ, რა ძლიერი უნდა იყო, რომ სხვისი სიკვდილი გადაიტანო.
უცხო:
შენთვის ის იყო უცხო?
ბრმა:
გახლდა. უფრო სწორად კი გახდა-
უუცხოვდება გარდაცვლილი თვით დედას შვილი.
ის თავიდანვე იყო საშიში.
ჩემი სხეული იყო იარა, სამყარო,
რომელიც მწიფდებოდა და ყვაოდა საგნებში
ძირფესვიანად გულამოგლეჯილი (ვით მენიშნა)
ვიწექი გათხრილ სამარეში
და ვსვამდი ცივი ცრემლების წვიმას,
რომელიც ჩემი მკვდარი თვალებიდან
უსასრულოდ და ჩუმად დიოდა,
ისევე, როგორც ცარიელ ციდან,
სად ღმერთი გარდაიცვალა,
ღრუბლები, ლამის ცას დასცვიოდა
და ჩემი სმენა დიდი და ღია
უსმენდა საგნის უხილავობას.
და დროს თმებზე რომ მეშვებოდა მარდად,
და სიჩუმეს ბროლივით თოთოს,
და შევიგრძნობდი, სუნთქვა დიდი თეთრი ვარდის
ჩემს ხელებს უახლოვდებოდა როგორ.
და ვფიქრობდი: სულ ღამე, ღამე,
გამოაჭრის-მეთქი ბოლოს სუსტი შუქი,
გაიზრდება იქცევა დღედ და მე
მივეახლები-თქო თუკი კიდევ
დილას, ხელისგულზე რომ მიდევს.
ხშირად ვაღვიძებდი დედას, ოდეს
კოშმარულს ვნახავდი სიზმარს.
დედას ვეძახოდი: ”მოდი!
გამინათე!”
და ვუსმენდი დიდხანს, დიდხანს
ჩუმად უთქმელ სიტყვას
და ბალიში იყო ვით ქვა...
უცებ ნათება აპობდა წყვდიადს,
ანდა ქვითინს მოჰყვებოდა დედა
უსაშველოდ მშობლიურს და დიადს.
ოჰ, ამაზე ფიქრი არ მსურს მეტად
”გამინათე! გამინათე!” გავყვიროდი ძილში, გვედრი,
სამყაროო, ამაცალე ამქვეყნიურ დაღლას.
სამყაროო, ამაცალე ჩემი სახე, მკერდი
და უშორს ვარსკვლავამდე აიტაცე მაღლა.
აღარ შემიძლია ცხოვრება, ვამთავრებ.
არის აქ კიდევ ვინმე სხვა? აქ ვინმე არის?
ვინ არის ფარდის უკან? - ზამთარი?
დედა: ქარბუქი? დედა: ღამე? მითხარი!
თუ: დღე? ...... დღე!
უჩემოდ! როგორ შეიძლება ნათელი უჩემოდ?
ნუთუ აღარსად მდარდობენ?
მიკითხა ვინმემ?
ყველამ დამივიწყა?
ჩვენ?... მაგრამ შენც ხომ მათ შორისა ხარ?
შენ ხომ არაფერი წაგართვეს?
შენი სახის ირგვლივ ყოველი ნივთი,
შენს სახეზე ყოველი ნაკვთი, ფუსფუსებს, მათ რომ აამოს.
შენ შეგიძლია დახუჭო თვალები,
როცა დაიღლები და მოიმჩვარები
და მერე გაახილო ისევ...
ჩემი თვალები კი გაშესდენ მქისე,
ჩემი ყვავილებიდან ფერები აიკრიფენ,
ჩემი სარკეები გაიყინენ,
ჩემი წიგნებიდან სტრიქონები გაიკრიფენ,
ჩემი ჩიტები კი სახლებს შორის
ფრენენ და უცხო ფანჯრებს აწყდებიან,
მე ხომ სამუდამოდ განმაშორეს
ცხოვრების უსაგნო სიმარტოვეს,
და უმალ ყველამ მიმატოვა
აწ ვარ კუნძული. ვზღე.
უცხო:
და მეც მოვედი შენთან ზღვით.
ბრმა:
როგორ? კუნძულზე? გამოცურე?
უცხო:
მე ვიყავი ტივზე
შენ ფრთხილად შემეხე,
ტივი ირწეოდა, როგორც დროშა,
ქარი რომ შეარხევს.
ბრმა:
მე ვარ კუნძული და მარტოსული.
მე მდიდარი ვარ.
წინათ, ჯერ კიდევ როს მძლევდა სული
და ძველი გზნებით
და მწველი გზნებით
ვიტანჯებოდი
უმეცრებაში რადგან ვრჩებოდი-
ჩემი გულიდან მოჟონავს როცა,
ნაღდია რაცა.
ახლა კი ვიცი ვინც ვარ და რაც ვარ.
ჩემი მდუმარე თვალების სტუმარი
გაზააბნეულნი, გრძნობანნი ფეთიანნი,
დაბრუნდნენ ერთიანად
ჩემს სხეულში და თუმცა შეუშვი
ვერავინ შეიცვნეს.
სხვა გზა მე არ ვიცი,
ჩემს თვალებში სველი
მყუდროების ველი,
ასე თავნება და ასე უზრუნველი, გაფართოვდა,
ჩემს ირგვლივ ყოველი
თავთან განმარტოვდა:
ჩემი სხეული, კი როგორც სახლი, ბნელი,
ათასგვარი გრძნობით სავსეა და ნელი,
იქ ”მოგონებებს” კითხულობს ვიღაც,
ახალგაზრდები მზერენ ზერელედ
და გამჭირვალე მინების მიღმა
ზვერავენ რაღაც დაუჯერებელს.
ჩემი შუბლი ხედავს გახელებას
ჩემი ხელი კითხულობს ლექსებს სხვა ხელებზე,
და ჩემი ფეხი ქვაფენილს დაიმონებს
და ჩემს დახველებას ყველა ჩიტი გაიგონებს.
აღარ შემიძლია ეს განდეგილობა-
ჩემთვის ყველაფერი ხმაში და სუნთქვაში
მხოლოდ შეიგრძნობა.
ეს გრძნობა როდია, ეს გრძნობა ლოდია.
ხმა კი ლამაზია, როგორც მელოდია...
რას მაძლევს მე წიგნი?!
ქარი წიგნის გვერდებს
ფურცლავს და მახვედრებს,
რომ სხვა მერგო ხვედრი
და სიკვდილი, ყვავილებს რომ დათხრის თვალებს,
თავს გაიწვალებს და ჩემს თვალებს ვერ იპოვის...
უცხო:
(ჩუმად)
ვიცი.
ევა
დგას ამაღლებულ კათედრალთან და დუმილს არ შლის,
განფენილია სისადავე სარკმლის მინებთან,
შემოფეთებულ ბედისწერას იგი მინებდა,
უჭირავს ვაშლი და თავადაც პოზაა ვაშლის.
უბრალეულოს ბრალეული ერგო ურიგო,
იმ მოზარდისთვის ჟამთა შორის რომ იქცა მიჯნად.
მან სიყვარულით უკვდავებას გადააბიჯა,
რათა მიწაზე ახალი დრო დაწყებულიყო.
ძველ სამყაროში დარჩებოდა იგი სიამით,
ერთსულოვნება იყო მკვიდრი სადაც ცხოველთა
და შეხედავდა ყოველივეს ახლებურ თვალით.
მაგრამ როდესაც ჰპოვა კაცი ვნებების ძალით,
წაჰყვა მას ისე, როგორც სიკვდილს, მძლეველს ყოველთა,
თუმც არ იცოდა თუ ვინ იყო მაშინ უფალი.
ელეგია
მარინა ცვეტაევა-ეფრონს
ჰოი, სამყაროს სვე, მარინა, ვარსკვლავთა ცვენა!
არ ღირს სამყაროს ასავსებად თავის გაწირვა,
ვიღაც შორეულ ვარსკვლავისკენ მზირალი ცერად
ფეხს წამოიკრავს და სიწმინდეს აღუვლენს წირვას,
რომ სამყაროში ყველაფერი არის თამაში,
რომ თვით საწყისშიც მხოლოდ თავისთავისკენ ვილტვით,
და თუმც, არავინ გვეგულება შემწედ ამაში,
გადაბმულნი ვართ სივრცის დვრილებს მაინც მჭლე ფილტვით.
ტალღები მარინა , ჩვენ ზღვა ვართ,
ლივლივი მარინა, ჩვენ ცა ვართ.
მიწა ვართ , მარინა, მღერა ვართ ტოროლის
და თუკი ვინმეა, ჩვენცა ვართ,
წყვდიადში ელვარე ჰოროლით.
ეს აღტაცება ბავშვური, სინანულს არ ითვალთმაქცებს,
თუმც ჩვენი სიმძიმე და შური სიმღერას ჩივილად აქცევს.
ღმერთებიც ითხოვენ დროდადრო შექებას
და მოწაფეთა მსგავსად, ეს წახალისებაც სულს დაელექება,
გარჯა არ ჩაგვივლის ნავსად.
ჩვენ ხომ არაფერი გვეკუთვნის, ღმერმანი,
გინდ სასარგებლო, გინდ საზიანო,
და ხელისცეცებით დავეძებთ ერთმანეთს,
მარტოსულობა რომ გვქონდეს საზიარო...
მსუბუქი ხელები, ნაზი გახელებით, როგორ ეფერება
დაუკრეფავ ყვავილებს ყელზე,
ტახტზე უარის თქმისას ვით იღებენ მსხვერპლს მეფეები
ვნახე კომ-ობოში ნილოსის ნაპირებზე.
ვეხებით კრძალვით, რაც ნაზია და რაც ლამაზია,
თითქოს ანგელოზებივით გადასარჩენთა კარებს
ნიშნით აღვბეჭდავდეთ ყველას ეხება:
სულებს-ავსულებს, გულებს-ავგულებს, ქარებს-ავქარებს
არ გაბედოთ ავად შეხება!
ეჰ, მარინა, განდეგილები ვართ როგორი,
სამუდამოდ გზააბნეულნი ვართ როგორი,
საუკეთესოს ძებნაში ვტოვებთ ნიშანს და მორჩა.
და ეს ჩანაფიქრი მორცხვი, რომელიღაც ჩვენგანს რომ ემძიმოს,
უმალ გავბედავთ, მივიდეთ და ხელი შევახოთ,
ის კი შურს იძიებს ჩვენზე და დაგვღუპავს.
მის სასიკვდილო ძალაუფლებას ყველანი ვამჩნევთ.
ის თავაზით და იშვიათი ძალმოსილებით
უბრალო მოკვდავთ გვაქცევს იმად, ვინაც
გაუძლო არყოფნას და სუნთქვას გამორჩა.
შენ იცი ხშირად ვით მიგვერეკებოდა
უხილავი ბრძანება განწმენდის სივრცეში.
მიგვერეკებოდა: ჩვენ? ხელახალი დაბადებისათვის.
ჩვენი წინათგრძნობა კი დახუჭული თვალების წამწამთა ჯარში
შეკრებდა ადამის მიტოვებულ მოდგმას
და გადამფრენი ჩიტების გზით ჩვენს ყველა
მფრინავ გარდასახვას აადევნებდა.
მათ, ვისაც უყვართ არ უნდა იცოდნენ
ასე მრავალი რამ დაცემის შესახებ.
ეჰ, ტაძრის გუმბათიც საფლავის თაღია,
დაძველდეს, მარინა, საფლავი, იწვოდნენ
სიბრძნის და განცდების პირველად შეძახილს
თუ ვერ დაუხვედრეს გულები მათ ღია.
დრო შეყვარებულებს ვით ლერწმებს გადახრის,
ჩაუწნავს გვირგვინებს თავღია საფლავში,
მაისის ნიავი გულისგულს გადახსნის,
რომ ამაოება სუნთქვაში ჩაფლავდეს.
(ო, როგორი ახლობელი ხარ მარინა,
ქალური ყვავილობა აალებულ ბუჩქის...
მე აქ ვარ ღამის ქარში
შენ რომ გეხვევა დაზაფრული.)
ღმერთები თავის მოკატუნებაში
უხსოვარი დროიდან იყვნენ გაწაფული.
ჩვენ კი ამ ჟამთა სვლაში, ვით მთვარის ორი დისკო,
ვკისკისებთ თუმცა, ახალმთვარიობისას. დამიჯერე,
ვერვინ დაგვიბრუნებს მთლიანობას,
მხოლოდღა ჩვენი ეული ნაბიჯები
ძილდამფრთხალ დედამიწაზე.
ივდითის დაბრუნება
ჯერაც შავია სინოტივე, მძინარევ, და თან
მერყევი, როგორც შეხება.
ნამი! - ითხოვს ჩემი ფეხები.
მე ვარ ივდითი, მთვრალი და ავი, საწოლი მისი,
მისი კარავი, მოჭრილი თავი.
და ის სამგზის მთვრალი სისხლით, განა ინით,
თრიაქით ან ღვინით და ჩემით მთვრალი,
ფრთხილობს, ვით ნამი.
მოკვეთილი თავი, ქილა ბალახში, დილა - ბადახში
განახლებული, ნაბიჯი ფრთხილი და მე მჩატე და
ამაღლებული.
მიწიერებაში თუ ბიწიერებაში გამქრალი
სურათები, რატომ უნათებენ ან ამუნათებენ
დაბინდულ გონებას? ღამეულ ქმედების არ მსურს
მოგონებაც.
თუმც, შიშით მოიხმობა ყველა ნეტარება ერთად,
რადგან სიყვარული, რომელიც მე ვარ, საკუთარ
თავში მოიცავს ყველა ნეტარს და შეშლილს და
ყველაფერი თავის ადგილს პოულობს ჩემში.
ოჰ, გულო ჩემო, სისხლად რომ ხარ დანადინები,
იძგერე კვლავაც წინააღმდეგ, ვით მე ვვლი მარად
და აჟღურტულე გულიცემა იმ ჩიტის დარად,
რომელიც მალე იდუმალ ამბავს ახარებს ქალაქს.
მარტოობა
მარტოობა როგორი წვიმამორეულია!
ებრძვის ზღვის საღამოებს, თითქოს ორეულია
სივრცეების, რომელიც ასე შორეულია,
მიდის ცად, რაც სავსეა მარტოობის თავაზით
და ზეციდან გადმოდის მხოლოდ თავის ქალაქზე.
როცა წვიმის ეშვები ჟამის მრუდში ეშვება,
როცა დილას მოუხმობს მოსახვევთა ტორები,
როცა გაწბილებულნი, რომ ვერ პოვეს ვერც შვება,
სხეულები ერთმანეთს უნდოდ მიატოვებენ
და თუმც ერთიმეორის ნახვას არ ინდომებენ,
მაინც ერთად წვებიან, როცა მიეძინებათ:
და შემდეგ მარტოობა ჩუმად მიედინება.
სიყვარულის სიმღერა
ვით დავიოკო სული ისე, რომ იგი შენსას
აღარ შეეხოს არასოდეს? ვით აგარიდო?
სხვა საგნებისკენ ვით წარვმართო იმისი ჟრჟოლა?
ო, როგორ მინდა გადავმალო და სადმე შევსვა,
ქვეშ ამოვუდო რამე საგანს და გავარინდო,
რომ არ შეეხოს მას შენეულ სიღრმეთა თრთოლვა.
მაგრამ ვაი, რომ არ არსებობს შენი და ჩემი
და რაც ორივეს შეგვეხება, ისე ვით ხემი,
რომელსაც ე რ თ ი ხმა ამოჰყავს, ორ სიმს რომ გაკრავს,
მე და შენც ასე შეგვაერთებს სიმღერის გეში
და ვიქნებით მისგან ძლეული,
გადაჭიმულნი ასე ერთად რანაირ საკრავს?
ანდა რომელი მესაკრავის საოცარ ხელში?
ჰანგი გრძნეული.
