მას სურს სამოთხის ტანისამოსი
სამოთხის ბაღის ყველა ფერი ტანზე რომ მეცვას,
ოქროს ძაფი რომ ელვარებდეს ზედ მირიადი,
ცისფერით, მკრთალით, მუქით, თალხით შევტრფოდე ზეცას,
ღამის წყვდიადის, შუადღისა და განთიადის,
ფეხქვეშ დაგიფენ, არ მოვყვები კერვას და კემსვას,
თუმც, რაც არა მაქვს, ისედაც ხომ შენია ყველა;
ძირს მიმოვაბნევ სათითაოდ ზმანებებს ჩემსას,
ოღონდაც, ფრთხილად, შენ ახლა ჩემს ოცნებებს თელავ.
არსადაა მეორე ტროა
რისთვის გავკიცხო? რომ არსება ამივსო წყევლით?
რად შეითვისა, ტანჯვისგან რომ მართლაც სჯობს გაცლა?
კაცთაგან რომ არ მიიბოძა პატივი მხევლის
და ფართო ქუჩა რომ ინდომა ვიწრო გზის ნაცვლად?
არა აქვს ნება, რომ სურვილი ჩვენსავით კლავდეს?
თავის ბილიკზე თვითნებურად ვიდოდეს კვალად?
განა არა სჯობს, მდგმურად შლეგი გონება ჰყავდეს,
ვიდრე დიდებამ და პატივმა მოხაროს რკალად?!
ხომ სასაცილო იქნებოდა, ვარდად შლილიყო?
მარტოსულობა, ცაში ფრენა შვენის მის ასაკს,
რომ რაც დღეს არის, ისევ იმად დარჩენილიყო.
სხვა ტროა თუა ნეტავ სადმე? გადავწვავ მასაც.
მშვიდობის ვარდი
მთავარანგელოზს ციდან ძირს რომ ჩამოეჭვრიტა,
როს სამოთხის და ჯოჯოხეთის ბედი წყდებოდა,
შენს დანახვაზე შეიპყრობდა მყისვე ეჭვი და
ციურნი ძალნი ეგებ სულაც დავიწყებოდა.
ის საღვთო ომზე აღარასდროს არ იფიქრებდა,
მტრობას საერთოდ ამოშლიდა სულის ფიცრიდან,
ხომლთა ღეროებს ჩააწნავდა ერთურთს იქვე და
ვარსკვლავთა გვირგვინს შენ ერთადერთს გამოგიწვდიდა.
მთელი სამყარო იხილავდა მის ქედის მოხრას,
თეთრი ხომლები შენს დიდებას იტყოდნენ გზნებით,
საღვთო ქალაქში შეაღწევდი, შეწყვეტდი ოხვრას
და სულ ივლიდი ზეცისაკენ სავალი გზებით.
ღმერთი მხედრობას შუბის ქნევას აუკრძალავდა
და მის სახეზე სათნო ღიმი გახშირდებოდა,
მაშინ სამყაროს აანთებდა ვარდის ძალა და
ედემთან ერთად ჯოჯოხეთიც დამშვიდდებოდა.
ცირკის მხეცებთან დამშვიდობება
მახსოვს, ვიხილე ცარიელი სრულიად სცენა:
ყოველდღიური ლამპართ ელვა ღველფივით გაქრა,
მე მელოდება ხმელი ძვლების ხაროში ცვენა,
კმაყოფილებას იგრძნობს გული ბოლოჯერ, მაგრამ
ზამთარ-ზაფხული ბერიკაცის ვიდრე ნაზია,
დღეს ჩემი ცირკის ყველა მხეცი არენაზეა.
ოჩოფეხები, ორთვალები შეაკრთობს ნურც ვის,
ლომი, ქალწული, დანარჩენი _ უფალმა უწყის.
II
რა შემიძლია? ძველ ხილვათა ჩამოთვლა მარტო,
ზღვათდამლაშქრავი ოიშინი გემს არ იწყალებს,
მისნურ კუნძულზე კიჩოს დაფშვნის სიზმართა სალტო _
ფუყე ხალისი, ფუყე ბრძოლა, ფუყე სიწყნარე.
ჩაგრულ გულს მხოლოდ ნამღერ ჰანგთა ძალუძს ხსენება,
ნატიფი შოუს გაბრწყინება და დამშვენება.
ვდარდობდი ერთზე, სეირნობას როს წყვილის ვმზერდი:
მომწყურებოდა მამრის სატრფოს მფეთქავი მკერდი.
შემდეგ სიცრუით გაიჟღინთა პიესა მთელი
და ,,გრაფის ასულ ქეთლინადაც“ მოვნათლე მაშინ,
სულგაყიდულად მიიჩნიეს, უწოდეს ,,ხელი”,
მაგრამ სამოთხემ შეაგება მშველელად რაში.
რად დაიღირა ბედისწერა სულზე დანებად?
ფანატიზმმა და სიავემ რად მოჰგვარა რული?
მე მისახსოვრა უცაბედად ავი ზმანება,
რომელშიც კვდება ჩემი ფიქრი და სიყვარული.
ბრმამ და შეშლილმა როცა იწყეს პურის ძიება,
კუჰულინს მაშინ ზღვა შეება გაუხედნავი;
ჩამოიმარცვლა გულის კვნესა მისტერიებად,
მომაჯადოეს ამ ხილვებმა ლექსის მხედარი.
გმირი გმირობამ დააკენტა, რათა ამგვარად
შთანთქას აწმყო და დაიმონოს მეხსიერება,
მე სიყვარული მოხატულმა სცენამ წამგვარა,
არა მათ, ვისაც მიჯნურებად ყოფნა ენება.
III
წმინდა გონებას ანარეკლი სახეთა რჩება.
რაღაც დასრულდა. რა მოჰყვება ხვალინდელ დილას?
ნაყარ-ნუყარი, აღმართული ქუჩებში მთებად,
ძველი კარდალა, ძველი ბოთლი, კონსერვის ქილა,
ძველი კავები, ძველი ძვლები, მეძავის ჯიბე,
და მეც მხოლოდღა ძილის მოგვრა თუ დამჭირდება...
იქ უნდა დავწვე, სადაც ფლასით იწყება კიბე
და გულის დახლზე ჩემი ძვლები გაიყიდება.
შავი კოშკი
უთხარით ყველას, რომ შავ კოშკში ეს სული ლხინობს,
საუზმის ნაცვლად აქ თეფშებზე მხოლოდ მტვერია,
ცარიელია ყველა ჯიბე, მჟავეა ღვინოც,
მაგრამ იცოდეთ, აქ მხედრისთვის ყველაფერია.
აქ დგას ჩაუქი გარნიზონი, ერთგული ფიცის,
სხვისი დროშების დაბლა დახრა რომელმაც იცის.
საფლავში მკვდრები წამოდგომას არჩევენ წოლას.
თან ვდუმვარ, ქართა ნაპირთაგან წამოშლას თან ვმზერ,
აღმუვლდებიან ქარიშხლები ქალაქის თავზე.
ბებერი ძვლები ბრძოლის ჟინით იწყებენ ჟრჟოლას.
გვაწყდება მტერი, სპამრავალი, ბილწი, ძლიერი,
ბრიყვები ხართო, მეომრები მგლებივით ყეფენ.
დაგვიწყნიათო თვით ხელმწიფე კანონიერი...
აბა, ბრძოლაში, რა აზრი აქვს, ვინ არის მეფე?!
თუ ბრიყვები ვართ, რად წკმუტუნებს სული ფინიად,
ჩამქრალი ღველფის ასე ძლიერ რად გეშინიათ?
საფლავში მკვდრები წამოდგომას არჩევენ წოლას.
თან ვდუმვარ, ქართა ნაპირთაგან წამოშლას თან ვმზერ,
აღმუვლდებიან ქარიშხლები ქალაქის თავზე.
ბებერი ძვლები ბრძოლის ჟინით იწყებენ ჟრჟოლას.
მზარეულს ჩვენსას საჭმლის შოვნა სურდესო თითქოს,
თან ჩიტებს უმზერს, და თან ფეხსაც საეჭვოდ ითრევს,
სამეფო ბუკის ხმა ისმისო და განგაშს ითხოვს,
ბიჭები აბჯრით მოასწრებდნენ შეჯავშნას ვიდრე.
ან სხვას რას მოსთხოვ? საქათმისთვის კვლავ იცლის მელა.
ჩვენ შეძახილი არ გვჭირდება, მწყობრში ვართ ყველა.
საფლავის კუპრი ჩვენს თვალებთან კისრულობს ბრძოლას.
თან ვდუმვარ, ქართა ნაპირთაგან წამოშლას თან ვმზერ,
აღმუვლდებიან ქარიშხლები ქალაქის თავზე.
ბებერი ძვლები ბრძოლის ჟინით იწყებენ ჟრჟოლას.
ქურთუკი, ნავი და ხამლები
,რას კერავ ასეთს, ასე რომ ელავს?“
,,მე ვკერავ ქურთუკს მწუხარებისას,
მისი დანახვა მოხიბლავს ყველას,
შევკერავ ქურთუკს მწუხარებისას,
მოხიბლავს ყველას“.
,,რას აგებ ასეთს, გაშლილი აფრით“
,,მე ნავს ავაგებ მწუხარებისას,
სწრაფად იცურებს დღისით და ღამით,
იცურებს ნავი მწუხარებისა
დღისით და ღამით“.
,,ასე ქათქათა მატყლით რას ბეჭავ?“
,,მე ვბეჭავ ხამლებს მწუხარებისას,
რათა იაროს მსუბუქ ნაბიჯით.
არ შეაწუხებს კაცთ სმენას ბეჩავს,
მსუბუქ ნაბიჯით.“
ბრუნვა
გაზაფხულს ვუხმობთ ჩვენ ზამთრობით შვების თავდებად,
გაზაფხულობით ზაფხულს ვსახავთ ახალ მესიად,
ხოლო როდესაც ღობეები ახმიანდება,
რიხით ვაცხადებთ, რომ ზამთარი უკეთესია.
მალევე ვამჩნევთ: ვერ ვმშვიდდებით ვერც ერთი მისხლით
აწ იმას ვწუხვართ, რომ გაზაფხულს ვეღარ ვჭვრეტთ ველად...
რა მიზეზია, რომ მალიმალ გვემღვრევა სისხლი?
ალბათ, ის, ბოლოს რომ სამარეს მიველტვით ყველა.
სამოთხის ბაღის ყველა ფერი ტანზე რომ მეცვას,
ოქროს ძაფი რომ ელვარებდეს ზედ მირიადი,
ცისფერით, მკრთალით, მუქით, თალხით შევტრფოდე ზეცას,
ღამის წყვდიადის, შუადღისა და განთიადის,
ფეხქვეშ დაგიფენ, არ მოვყვები კერვას და კემსვას,
თუმც, რაც არა მაქვს, ისედაც ხომ შენია ყველა;
ძირს მიმოვაბნევ სათითაოდ ზმანებებს ჩემსას,
ოღონდაც, ფრთხილად, შენ ახლა ჩემს ოცნებებს თელავ.
არსადაა მეორე ტროა
რისთვის გავკიცხო? რომ არსება ამივსო წყევლით?
რად შეითვისა, ტანჯვისგან რომ მართლაც სჯობს გაცლა?
კაცთაგან რომ არ მიიბოძა პატივი მხევლის
და ფართო ქუჩა რომ ინდომა ვიწრო გზის ნაცვლად?
არა აქვს ნება, რომ სურვილი ჩვენსავით კლავდეს?
თავის ბილიკზე თვითნებურად ვიდოდეს კვალად?
განა არა სჯობს, მდგმურად შლეგი გონება ჰყავდეს,
ვიდრე დიდებამ და პატივმა მოხაროს რკალად?!
ხომ სასაცილო იქნებოდა, ვარდად შლილიყო?
მარტოსულობა, ცაში ფრენა შვენის მის ასაკს,
რომ რაც დღეს არის, ისევ იმად დარჩენილიყო.
სხვა ტროა თუა ნეტავ სადმე? გადავწვავ მასაც.
მშვიდობის ვარდი
მთავარანგელოზს ციდან ძირს რომ ჩამოეჭვრიტა,
როს სამოთხის და ჯოჯოხეთის ბედი წყდებოდა,
შენს დანახვაზე შეიპყრობდა მყისვე ეჭვი და
ციურნი ძალნი ეგებ სულაც დავიწყებოდა.
ის საღვთო ომზე აღარასდროს არ იფიქრებდა,
მტრობას საერთოდ ამოშლიდა სულის ფიცრიდან,
ხომლთა ღეროებს ჩააწნავდა ერთურთს იქვე და
ვარსკვლავთა გვირგვინს შენ ერთადერთს გამოგიწვდიდა.
მთელი სამყარო იხილავდა მის ქედის მოხრას,
თეთრი ხომლები შენს დიდებას იტყოდნენ გზნებით,
საღვთო ქალაქში შეაღწევდი, შეწყვეტდი ოხვრას
და სულ ივლიდი ზეცისაკენ სავალი გზებით.
ღმერთი მხედრობას შუბის ქნევას აუკრძალავდა
და მის სახეზე სათნო ღიმი გახშირდებოდა,
მაშინ სამყაროს აანთებდა ვარდის ძალა და
ედემთან ერთად ჯოჯოხეთიც დამშვიდდებოდა.
ცირკის მხეცებთან დამშვიდობება
მახსოვს, ვიხილე ცარიელი სრულიად სცენა:
ყოველდღიური ლამპართ ელვა ღველფივით გაქრა,
მე მელოდება ხმელი ძვლების ხაროში ცვენა,
კმაყოფილებას იგრძნობს გული ბოლოჯერ, მაგრამ
ზამთარ-ზაფხული ბერიკაცის ვიდრე ნაზია,
დღეს ჩემი ცირკის ყველა მხეცი არენაზეა.
ოჩოფეხები, ორთვალები შეაკრთობს ნურც ვის,
ლომი, ქალწული, დანარჩენი _ უფალმა უწყის.
II
რა შემიძლია? ძველ ხილვათა ჩამოთვლა მარტო,
ზღვათდამლაშქრავი ოიშინი გემს არ იწყალებს,
მისნურ კუნძულზე კიჩოს დაფშვნის სიზმართა სალტო _
ფუყე ხალისი, ფუყე ბრძოლა, ფუყე სიწყნარე.
ჩაგრულ გულს მხოლოდ ნამღერ ჰანგთა ძალუძს ხსენება,
ნატიფი შოუს გაბრწყინება და დამშვენება.
ვდარდობდი ერთზე, სეირნობას როს წყვილის ვმზერდი:
მომწყურებოდა მამრის სატრფოს მფეთქავი მკერდი.
შემდეგ სიცრუით გაიჟღინთა პიესა მთელი
და ,,გრაფის ასულ ქეთლინადაც“ მოვნათლე მაშინ,
სულგაყიდულად მიიჩნიეს, უწოდეს ,,ხელი”,
მაგრამ სამოთხემ შეაგება მშველელად რაში.
რად დაიღირა ბედისწერა სულზე დანებად?
ფანატიზმმა და სიავემ რად მოჰგვარა რული?
მე მისახსოვრა უცაბედად ავი ზმანება,
რომელშიც კვდება ჩემი ფიქრი და სიყვარული.
ბრმამ და შეშლილმა როცა იწყეს პურის ძიება,
კუჰულინს მაშინ ზღვა შეება გაუხედნავი;
ჩამოიმარცვლა გულის კვნესა მისტერიებად,
მომაჯადოეს ამ ხილვებმა ლექსის მხედარი.
გმირი გმირობამ დააკენტა, რათა ამგვარად
შთანთქას აწმყო და დაიმონოს მეხსიერება,
მე სიყვარული მოხატულმა სცენამ წამგვარა,
არა მათ, ვისაც მიჯნურებად ყოფნა ენება.
III
წმინდა გონებას ანარეკლი სახეთა რჩება.
რაღაც დასრულდა. რა მოჰყვება ხვალინდელ დილას?
ნაყარ-ნუყარი, აღმართული ქუჩებში მთებად,
ძველი კარდალა, ძველი ბოთლი, კონსერვის ქილა,
ძველი კავები, ძველი ძვლები, მეძავის ჯიბე,
და მეც მხოლოდღა ძილის მოგვრა თუ დამჭირდება...
იქ უნდა დავწვე, სადაც ფლასით იწყება კიბე
და გულის დახლზე ჩემი ძვლები გაიყიდება.
შავი კოშკი
უთხარით ყველას, რომ შავ კოშკში ეს სული ლხინობს,
საუზმის ნაცვლად აქ თეფშებზე მხოლოდ მტვერია,
ცარიელია ყველა ჯიბე, მჟავეა ღვინოც,
მაგრამ იცოდეთ, აქ მხედრისთვის ყველაფერია.
აქ დგას ჩაუქი გარნიზონი, ერთგული ფიცის,
სხვისი დროშების დაბლა დახრა რომელმაც იცის.
საფლავში მკვდრები წამოდგომას არჩევენ წოლას.
თან ვდუმვარ, ქართა ნაპირთაგან წამოშლას თან ვმზერ,
აღმუვლდებიან ქარიშხლები ქალაქის თავზე.
ბებერი ძვლები ბრძოლის ჟინით იწყებენ ჟრჟოლას.
გვაწყდება მტერი, სპამრავალი, ბილწი, ძლიერი,
ბრიყვები ხართო, მეომრები მგლებივით ყეფენ.
დაგვიწყნიათო თვით ხელმწიფე კანონიერი...
აბა, ბრძოლაში, რა აზრი აქვს, ვინ არის მეფე?!
თუ ბრიყვები ვართ, რად წკმუტუნებს სული ფინიად,
ჩამქრალი ღველფის ასე ძლიერ რად გეშინიათ?
საფლავში მკვდრები წამოდგომას არჩევენ წოლას.
თან ვდუმვარ, ქართა ნაპირთაგან წამოშლას თან ვმზერ,
აღმუვლდებიან ქარიშხლები ქალაქის თავზე.
ბებერი ძვლები ბრძოლის ჟინით იწყებენ ჟრჟოლას.
მზარეულს ჩვენსას საჭმლის შოვნა სურდესო თითქოს,
თან ჩიტებს უმზერს, და თან ფეხსაც საეჭვოდ ითრევს,
სამეფო ბუკის ხმა ისმისო და განგაშს ითხოვს,
ბიჭები აბჯრით მოასწრებდნენ შეჯავშნას ვიდრე.
ან სხვას რას მოსთხოვ? საქათმისთვის კვლავ იცლის მელა.
ჩვენ შეძახილი არ გვჭირდება, მწყობრში ვართ ყველა.
საფლავის კუპრი ჩვენს თვალებთან კისრულობს ბრძოლას.
თან ვდუმვარ, ქართა ნაპირთაგან წამოშლას თან ვმზერ,
აღმუვლდებიან ქარიშხლები ქალაქის თავზე.
ბებერი ძვლები ბრძოლის ჟინით იწყებენ ჟრჟოლას.
ქურთუკი, ნავი და ხამლები
,რას კერავ ასეთს, ასე რომ ელავს?“
,,მე ვკერავ ქურთუკს მწუხარებისას,
მისი დანახვა მოხიბლავს ყველას,
შევკერავ ქურთუკს მწუხარებისას,
მოხიბლავს ყველას“.
,,რას აგებ ასეთს, გაშლილი აფრით“
,,მე ნავს ავაგებ მწუხარებისას,
სწრაფად იცურებს დღისით და ღამით,
იცურებს ნავი მწუხარებისა
დღისით და ღამით“.
,,ასე ქათქათა მატყლით რას ბეჭავ?“
,,მე ვბეჭავ ხამლებს მწუხარებისას,
რათა იაროს მსუბუქ ნაბიჯით.
არ შეაწუხებს კაცთ სმენას ბეჩავს,
მსუბუქ ნაბიჯით.“
ბრუნვა
გაზაფხულს ვუხმობთ ჩვენ ზამთრობით შვების თავდებად,
გაზაფხულობით ზაფხულს ვსახავთ ახალ მესიად,
ხოლო როდესაც ღობეები ახმიანდება,
რიხით ვაცხადებთ, რომ ზამთარი უკეთესია.
მალევე ვამჩნევთ: ვერ ვმშვიდდებით ვერც ერთი მისხლით
აწ იმას ვწუხვართ, რომ გაზაფხულს ვეღარ ვჭვრეტთ ველად...
რა მიზეზია, რომ მალიმალ გვემღვრევა სისხლი?
ალბათ, ის, ბოლოს რომ სამარეს მიველტვით ყველა.