* * *
კახეთს
მაღალ-ახადით გავხედავ,
სამოთხეს კარი ეღება:
ალავერდი სჩანს, კახეთი,
ჩემის სამშობლოს შვენება;
გულში ამოხდა ცისკარი,
ღამემ დაიწყო თენება.
მომინდა ძველის დროების,
გარდასრულ გმირთა ხსენება.
იმათ აჩრდილთან ლანდადა
მკლავებიც მომეჩვენება,
ხმლითა და ფარით შემკული,
მამულის მტერზე ტევება.
დავლიო შესანდობარი,
ოცნება მომეფერება.
სმით გავძეღ, მოგონება კი
გულს საუკუნოდ ენება.
რაზმი და რაზმი ფიქრების
გარს შემომერტყა ნისლადა,
აღარ მაცლიან ავწონო,
რაც მომივიდა ფიქრადა.
ტალღა აწვება ტალღასა,
ჩემს გულს იხდიან ბინადა,
ათას ნაწილად დაიჭრა
ერთად ნაგრძნობი წინადა.
თვალს ვერ ვაცილებ ბახტრიონს:
აყვანილი მყავ შვილადა,
ნატბევარია სისხლისა,
დღეს განისვენებს ტკბილადა;
ლუხუმ-ზეზვასებ ერთგული
მას ეყოლება ძვირადა!
ოცნება ბახტრიონისა
მონასტერშია მწირადა.
თვალს დავაყოლებ ალაზანს,
ქცეულსა ბევრჯელ სისხლადა,
ველს, ოქროს მტევნად წოდებულს,
აჰკიდებია კისრადა
გაღმა-გამოღმა სოფლები,
თავის სიცოცხლედ, იღბლადა.
ფილტვად აქვს კახეთს თელავი,
ხოლო სიღნაღი — ღვიძლადა,
პირის-პირ დაუყენებენ
კავკასიის ქედს ჯიბრადა
იმ თავის ციხე-გალავნებს,
ანაგებებსა მკვიდრადა.
ჩვენია ჩვენი ქვეყანა,
თუ ვის სხვას ერგო წილადა?
ქედ-დახრილნი ვართ, ბეჩავნი,
შთენილნი განაწბილადა.
წიწამურს, კიდით-კიდემდე
გართხმულს ალაზნის ველადა,
მე ვსახავ სული-წმინდადა,
მოფენილს კახთა მცველადა.
დღეს სად არიან, ვისაცა
ჩვენი დაღუპვა ეწადა?
რა ირგეს? — სხვა არაფერი,
მხეცები დარჩნენ მხეცადა!
ჩვენი ტანჯვის და ვაების
ალი აუშვეს ზეცადა.
ჩვენ ბევრი გვავნეს, თავის თავს
ვერ არგეს ერთი ბეწვადა.
რა დაჰრჩესთ ან დღევანდელებს
შემდეგში დასაკვეხადა!
დავცურავ ფიქრის ზღვაშია,
ტალღა პირში მცემს სილებსა,
ბედ-იღბლის ვერაგობაზე
ამაოდ ვაღრჭენ კბილებსა.
ავაყენებ კი ტირილით
გარდასრულ ქართვლის გმირებსა?
ხმალს ვინც იქნევდა, კვდებოდა
მკლავზე სისხლ-გადამდინარი,
ვინც ვერა სთმობდა მამულსა,
მტრის რაზმში ელვად მფრინავი,
“არ მოგცემთ ჩემსა სამშობლოს.”
ამირანის ხმით მგრგვინავი.
კვდებოდა პირზე ღიმილით
იმაზე მეტი ბევრადა,
რაც კახეთს მწვანე ამოვა
ტურფა ყვავილთან ერთადა
მაისის დამდეგებშია
მთა-მინდორ-ჭალა-ველადა.
დღეს გმირთა შესანდობარსა
მთები-ღა ჰსვამენ მაღლები,
რადგან კახეთში კახთათვის
დაცარიელდა მარნები.
ის მთები კავკასიისა, —
მკვდარი კახეთის ზღუდენი,
კვარცხლბეკი შავის ნისლების,
სად არწივთა აქვთ ბუდენი.
ჩემი ბავშვობის ოცნება —
ბარტყი — გაზარდა ორბადა,
უზარმაზარის მხრებითა,
კიდით-კიდემდე ზორბადა,
თავზე დაჰბრუნავს კახეთსა
გულმტკივნეული, მშობლადა.
და რომ არ იყოს ტანჯვითა
სულ მუდამ ისე ობლადა,
ალავერდს გიორგისა სთხოვს,
ბოდბეში — წმინდა ნინოსა,
რომ იმათ მეოხებითა
კახთ სხივი მოეფინოსა;
მეტი ისწრაფონ სწავლისკენ,
ნაკლებსა ჰსვამდენ ღვინოსა.
1913 წ.
* * *
კაფია
(ვუძღვნი შიო მღვიმელს)
მცირე რამ შემონაწირი
მიიღე თავის ძმისგანა,—
მეც შენებრ გული მიტირის,
დაჩაგრული ვარ მტრისგანა.
ასწავლე ბავშვებს ბავშვურად
ჰანგები გულზე მწდომია,
ტრფიალი ბუნებისადმი,
მამა-პაპური ომია.
ბავშვთ გულის მესაიდუმლევ,
ჰშრომობ მღვიმეში ჩუმადა,
ბავშვების ჭირი და ლხენა
გულს მიგაჩნია წყლულადა.
მე როდი მომეწონება
სიტყვა ნათქვამი უმადა,
ამიტომ გკოცნი პირშია,
გადმოგეხვევი ძმურადა!
1909 წ.
კოპალა
(ძველი ამბავი)
მთვარე არა ჩნდა ცაზედა,
ვარსკვლავნიც მიჩქმალულიყვნენ;
ნისლნი, დაღლილნი ცურვითა,
მთის ყურეთ მიმალულიყვნენ;
მთანი მაღლაით დასცქერდნენ,
ღრმა ფიქრით შაბურვილიყვნენ:
ბეჩავებს ბევრი ეტირნათ,
სრულ ცრემლად დაწურვილიყვნენ.
არაგვიც ჩუმად მასჩქეფდა,
თვით ცრემლსა ცრემლი სდიოდა,
ბუნდრად და გაურჩეველად
კლდეთა კალთაზე ხვიოდა.
ხელუხლებელსა, უღრანს ტყეს
ბუვი საბრალო ჰკიოდა.
ბეჩავი დღესაც ხომ სტირის,
მაშინაც გული სტკიოდა!
ხავილ-წკნავილი ნადირთა
ცათა კიდემდე დიოდა;
მივარდნილს ჭიუხებშია
შავარდენიცა წიოდა.
ჩუმად მოვიდის ირემი,
დასწაფებოდა მდინარეს,
მაგრამ ტყესავე მიჰმართის
სიყრუვ-სიჩუმით მძვინვარეს,
რა ნახის კვალი დევების
გარს მოსდებოდა იმ არეს.
უცბად გაჩუმდა სუყველა,
მხეცთ ხმა არ ისმის ტყიდამა,
უცხო ხმა გაჩნდა, ღრიალი,
აქეთ მთით, იქით მთიდამა;
გამოჩნდნენ შავნაბდიანნი
გაღმა-გამოღმა კლდიდამა;
შავ-ბნელთ და უზარმაზართა
გრგვინვით ჩამოვლნეს ჭალანი,
კაცისა სისხლით ეღებათ
ხელ-ფეხი, პირის-ბალანი;
სინჯავენ წყლის კიდეებზედ,
ხომ არსად არი კვალია,
კაცმა, ან მხეცმა იდუმალ
წყალი ხომ არვინ დალია.
გაბლანტებულა სოფელი,
მკვდართ ბინას დაჰფერებოდა;
კარში ვერავინ გამოდის,
ხალხი ჭერს მოჰფარებოდა.
ნადირთა მთის წვერთ მიჰმართეს,
ნიავსა სომდენ მთისასა;
ფრინველნი აიყარნიან,
ნამსა ჰკრეფდიან ცისასა.
მიწაზე ვერვინ დაჰლევდა
წვეთსა, ერთს ცვარსა წყლისასა.
შრება გული და გონება,
ძმა სისხლსა სომდა ძმისასა.
ძმას ძმები შამაელივის,
სისხლსა იძებდის სხვისასა.
დევთ დარბაზობას რაც მოჰრჩა,
იმათ ლაშ-პირსა მგლისასა,
ციხეს აგებენ დევები,
ციხეს კაცების მგლისასა.
ცრემლით ვინ ვის-ღა იტირებს,
თავი გაჰხდია ჭირადა;
ხელის შაქცევას ვერ ჰბედვენ
ხელშეუქცევის მტრისადა.
როცა გადმოჩნდის ღრუბელი,
წვიმამ დაიწყის შრიალი,
დევთ ლახტი მიუღირიან
და ასტეხიან ღრიალი;
გაჰქრის წვიმა და ღრუბლებმა
უკვენ იწყიან ტრიალი.
ლამის სიკვდილმა სიცოცხლის,
დაისაკუთროს სახელი,
გაჰქრეს ღვთის მახსენებელი,
არვინ აანთოს სანთელი.
ლამის სიყვარულს დაეწვას
ტურფა გვირგვინი იისა;
ყველა, რაც ამკობს სიცოცხლეს.
გახდეს საჭმელად ჭიისა.
რად-ღა ვის უნდა მაშინა
ან მზე, ან მთვარე ცაზედა,
ხშირად ყვავილით ნაქარგი
მწვანე ბალახი მთაზედა;
გაზაფხულს მოსვლა მერცხლისა,
ჩქეფა, ჩქრიალი ხევისა,
დღის წასვლა, ღამის დადგომა,
სიტკბო ბულბულის სტვენისა?!
დარჩეს მარტოღა ღრიალი
გაუმაძღარის დევისა?!
უხალხოდ ან დევს რად უნდა
ძალა, დევობა წყეული?
რატომ არ ჩნდება უფლისა
მეშვლობა ციდამ სრეული?
რად არ იშლება დევების
შხამით ავსილი სხეული?
ღმერთმ რად გახადა ქვეყანა
დევთა სათრევლად ნეტარა?
მითამ იმედად ისა გვყავ
განსაცდელის დროს, ყველგანა,
მითამ ის არის მფარველი
განუშორებლივ ჩვენთანა.
არ-ოთ გასწირავს ქვეყანას,
არ გაასწორებს მტვერთანა!
II
ღამესა უფრო აღამებს
დიდი ტყე ფიჭვ-ნარიანი:
თელა, ვერხვი და წიფელი,
ცაცხვი ტანჯავარიანი,
მიყრით ერთურთში დაქსულნი,-
მუხა თავკარავიანი.
მზის სხივით არ იპოხება
დიდი ტყე შალდაყიანი,
ხელუხლებელსა მიდამოს
არსად სჩან ნაკაფიანი;
აქ ცულ არ აჩქამებულა,
ფეხ არ დადგმულა მუშისა;
ნადირთ ულახავ ბალახნი,
მისდევს ნავალი შუნისა,
მოსცმია გარსა, მიდამოს,
ნისლი ყვავილთა სუნისა.
გორი-გორ შასდევს დამთხვრისა
გრძელი ნაფრენი ირმისა;
ვეფხვებს უთელავ ტერფებით
ბრტყელი ფოთლები ღიმისა.
ჩადის, ჩატირის ხევი-ხევ
ტალღა ნაკადის ცივისა.
ჩაიკლავს გულში ვარამსა,
ბუვი საბრალოდ ჰკივისა.
მაშ, ეს საყდარი რისაა
დახავსებულის ჯვარითა,
უდაბურს ადგილს მდგომარე
გათლილის სიპის კარითა?!
ციდამ ღვთისაგან იფარვის,
დაბლა - იფნების ჯარითა.
შიგ ის ვინღაა მოხუცი
მხარ-იღლივ წითლის ფარითა?
მარჯვენით ლახტი უჭერავ,
მარცხენას ამკობს ჯვარითა?
რამ აატირა მოხუცი
ეგრე ცრემლითა ცხარითა?
რას ევედრება უფალსა
სულთქმა - ოხვრითა ჩქარითა?
ეს ვინ მოდიან ციდამა
ხელში ხმლით, ალვის ტანითა?
განათდა მთელი ქვეყანა
ცხრის მზითა, ოცის მთვარითა
ღვთიშვილთ უძახეს კოპალას:
“ღმერთმ ნება მოგცა, ძალითა
დალიე ქვეყნის მლევლები,
ლახტი იხმარე ტარითა!”
დევთა ასტეხეს ტირილი
მაღლა მთით, დაბლა ბარითა:
“დავიწვით, ნათელმა დაგვწვა
სახე, თვალები ტანითურ,
ჩვენი გუნება ირევა,
მოვიწამლენით ჯანითურ”.
III
მიწა დაიძრა მთებიდამ,
ქვებს მოაქვს ხევში ჩხრიალი,
სდგას ბობოქრობა დევების,
ყურის მგლეჯელი გრიალი.
მოდის ნასროლი ლოდები,
ისრის ზროს მააქვ ძგრიალი.
იძაბვის ძალი მშვილდისა,
აგერ მოგორვენ დევები;
აივსო დევთა ლეშითა
ტყე-ველი, დაბლა - ხევები.
რამ რა დაზარდნა ესეთნი,
თითო გერგეტის სწორია;
რა ტყე ჰფარვიდა ამათა,
ან რა სჩრდილავდა გორია!
ერთი ნაკრავი როგორ ჟლეტს
ერთის მოხუცის ბერისა?!
რად არ ხელახლად სდგებიან,
ცამდი ამშვებნი მტვერისა?!
ვეღარ დევობენ, რა ჰხვდებათ
ლახტი სხვა-რიგის მტერისა!
ვერც თავს მაიბმენ ხელახლად,
ვერც გულს გაჭვრეტილს ისრითა.
სული ამაჰხდათ, წყდებიან
უძეოდ, მწარის ფიქრითა.
აყროლდა მიწა, ბნდებოდა
ბრიყვის დევების მძოვრითა,
შავი გამოდის გველები
დევთა სისხლისა მორვითა.
“გასწყდით, დამლევნო ქვეყნისა, -
ზედ დაჰვედრიდა ბერია:
გასწყდით, კაცთ ტომის მწამლავნო,
სიკვდილი თქვენი ჯერია.
მოკვდი, სად მირბი, ბეღელავ,
ფშავი კარგა ხანს გჭერია,
დაიქცეს, ახლა დრო არი,
დევთ მეუფება შენია!”
დევთ სულნი დაკოდილები
ქვესკნელში ჩაიყარნიან,
წინ მაეგებნენ მაცილნი,
პირისპირ შაიყარნიან;
დევთა ამბავსა ჰკითხავდენ;
დოინჯი გაიყარნიან.
დევთ სულთ ასტეხეს ტირილი,
თვალს ხელნი დაიფარნიან:
- ზეცამ დაგვლივნა, ტიალმა,
ცისა ნათელმა მწვავემა,
ერთის მოხუცის ბერისა
ლახტის ცემამა მწარემა;
ნათელმა დაგვწვა თვალები,
ჯანი დაგვიდნო ტანისა;
ზესკნელს ჩვენ აღარ გვეცხოვრის,
ბნელი აღარ გვშველს ღამისა.
დევთ თვალნ დახუჭნეს, დაიდვეს
ბნელი ქვესკნელი ბინადა;
მაიგონებენ ძველს დროსა,
დაიკვნესებენ ხშირადა.
მიწა ექცევათ თავზედა,
დასდით წვიმა და ღვარია,
ათრთოლებთ ტანში სიცივე,
ჩამოსდით ცრემლი მწარია.
წასასვლელ არსაითა აქვთ,
ყველგნით დახშული კარია.
აღარსად იმათ ლახტები,
აღარც ხმალი და ფარია,
აღარც ადგომის იმედი
იმათთვის არსად არია!
IV
თენდება. ნამი დაჰყრია
მიწასა ალმასიანი.
არაგვსა პირი უცინის,
ტანი უშვენის ხმლიანი.
ულოცვენ გამარჯვებასა
მისნი კიდენი კლდიანნი.
მოსქდა მთითა და ბარითა
ოთხით მავალნი-დ ფრთიანნი,-
წყალსა სმენ არაგვისასა
ჯიხვნი, ირემნი რქიანნი.
ჩამოდის დევთა ლეშზედა
სოვნი უმსგავსნი, ბჯღლიანნი, -
რა მადლი არი, წყლით დაძღენ
შვლებიც თვალ-ლამაზიანნი!
გადარჩენიან წყურვილსა,
თუმც ბევრი ექმნათ ზიანი.
მოდგა დიდი და პატარა,
კოკები მოაქვთ წყლიანი.
ჰლოცვენ ხელგაშლით თავის მხსნელს,
ვინც მოჰკლა ძალა ტიალი.
ქვეყანამ, გზა-კვალ აშლილმა,
წაღმა დაიწყო ტრიალი;
ხეებსაც ძირი დაულბა,
ფოთოლთ დაიწყეს შრიალი;
ვეფხვიცა ჰხვრეპდა გუბესა,
გული გაალბო მწყურვალი.
მიკვირს, რით გასძლო, არ გატყდა
წყლით უგრილები, მხურვალი!
კლანჭებსაც იბანს როსტომი,
ტყის სიდუმილის მკურნალი.
ხშირნი მოდიან ღრუბელნი,
ლაღად მიდგიან-მოდგიან.
ცამ გადიწმინდა, ტურფანი
წვრილნი ვარსკვლავნიც მოდიან.
დაულბა გული ქვეყანას,
ისევ სიცოცხლით ხარობსა,
დამთვრალი ქვეყნის შვენებით
გაღმა ბულბული გალობსა.
მადლობა შენთვის, უფალო,
ბუნება აღარ წვალობსა!
ტურფა დაესხა ისევა
დამჭკნარს ფოთოლი იასა.
აღარ აშინებს დევის ხმა
მაგ სადედუფლოს თმიანსა.
V
ასტყდა ელვა და ქუხილი,
წვიმამ დატეშა გორები.
- სად მიჰრბი, ნეტავ, ბეღელავ,
სასჯელს რად გაეშორები?!
საყდარს ეკედვლის ბეღელა,
დაჰვიწყებია სწორები;
საყდრის კარს დაუჩოქია,
გულზედ უწყვია ტორები.
- მომირთმევია, კოპალავ,
ძღვენად ფარი და ხმალია,
დევთ საომარი აბჯარი,
ოქრო, ვერცხლი და თვალია.
ცხრა ეხი სავსე ოქროთა,
ვერ-სით ჩაუვა წყალია;
ხმალშეუვალი ბექთარი,
გაუტეხელი რვალია.
რაად დაგვღუპე, კოპალავ,
დევთ რად წაგვართვი ძალია?!
დევთაცა გვქონდა ფიქრადა
ზეცას მიგვეპყრო თვალია
და დაგვეჭდია ქედზედა
ღვთის საამური ვალია.
მინდა ღმერთს შენებრ მივაჩნდე,
შენებრ სიწმინდის მქონია;
დევობის ძალა რომ მერთმის,
მინდა სხვად მქონდეს ღონია.
უძალღონობას, სისუსტეს
ვერ თვისობს ჩემი გონია.
რაღა შენ მოგცა უფალმა
ძალი, არვისგან ძლეული?
ასჯერ დიდი ვარ შენზედა,
ასჯერ მეტი მაქვს სხეული!
სიზმარში ვარო მგონია,
ვერა ვარ გამორკვეული...
მიშუამავლე უფალთან,
შენებრ შამმოსოს ძალითა,
მეშვლად გედგები ბრძოლაში
ძმურად, ძლიერის მკლავითა.
- სიტყვა ადვილად ითქმევა,
ბილწო, ავსილო შხამითა.
ვერ მოატყუებ უფალსა,
მოხეტიალევ ღამითა.
სიკეთეც გინდა ხელთ იგდო,
ძლევით გახდილო ავადა,
ორივეს ამუშავებდე,
ბოროტს-ხმლად, კეთილს-ფარადა?!
ნუ ცრუობ, შავო, შავ ბნელო,
უნდა ჩამაჰდნე შავადა.
შენში კეთილი იმავ წამს
გადაიქცევა შხამადა.
გცდი ჯვარით, შხამის გუდაო,
გამოგცდი ემავ ჟამადა.
ჯვარი აიღო კოპალამ,
უთხრა: - ემთხვიე ამასა.
ბეღელამ ლაშნი მიჰმართნა,
ვერ სწვდება... იჩენს ძალასა.
ვერ ახლო პირი, არ იქნა,
ჯვარად გადაბმულს კალასა;
ცეცხლი დაეცა ზეციდან,
მოედვა, როგორც ჩალასა.
დაიწყო ღმეჭა ბეჩავმა,
შექნა საბრალო ღრიალი;
გმინვა უსასო სიკვდილის,
გულის მომწყვლელი ხრიალი.
დევთა მეუფის დიდისა
ფერფლი-ღა დარჩა ტიალი.
ფერფლიდან გაჩნდნენ უმსგავსნი
შავნი ბუჭყანი-დ' ჭიანი;
წკრტიალით ტყესა მიჰმართეს,
სადაც ხარობენ იანი.
ია თალხ-კაბა ამოვა, -
ქალი მგლოვარე ძმაზედა.
ზაფხულის ცქერა სწადიან,
პირის დაბანა ნამზედა.
არ დააცლიან, იცოცხლოს,
მიუხვდებიან კარზედა,
შმაგად უჭამენ ფესვებსა,
მერმე გადავლენ თმაზედა.
მოკლე სიცოცხლე იასა
იმ ჟამით აწევს თავზედა.
დილა საღამოს ნიშნს უგებს,
დღე ღამეს ებრძვის ძალზედა,
ნისლნი, ათას მხრით მომდგარნი,
დაისვენებენ მთაზედა.
1889 წ.
კაი ყმა
(ხევსურულ ჰანგზე)
კარგ ყმად ვინა ვსთქვათ, ვაჟებო,
ნათქვამი არა გვცხვენოდეს,
მსმენლის გულს აბორგოვებდეს,
არავის არა სწყენოდეს?
ვინა, ვინ არი კაი ყმა,
ვის ტანზე ხმალი ჰშვენოდეს?
მიდით, იქ მიდით, სადაცა
ხალხი ხალხზედა ჰღელავდეს,
მტერი ჩვენ გვცემდეს, ჩვენ _ მტერსა,
ხმლები, ხანჯრები ელავდეს.
სისხლის ტბა მუხლებს სწვდებოდეს,
ცოცხლები მკვდრებსა სთელავდეს;
ფარების დადგეს ჯღრდეები,
თვალები თვალებს სწველავდეს;
მოციქულობდნენ ტყვიანი,
შუბები შუბებს სწვერავდეს.
ჭიაფრად მუზარადებსა
სისხლის წვიმაი ჰფერავდეს;
დაგელაობდეს სიკვდილი,
სუდარაებსა ჰკერავდეს.
ვინც მიეგებოს მტერს წინა,
წინ-წინ ვინც რისხვას ეტყოდეს,
სახე სისხლგადამდინარი
ტკივილს არ გამოიტყოდეს,
თავზარსა სცემდეს სიკვდილსა,
ზედ ქორებულად ფრინავდეს,
სიცხეში სიოდ დაჰბეროს,
დაათბოს, როცა ჰყინავდეს.
პირველად ომის დამწყები
ბრძოლის ველს ბოლოს სწირავდეს;
სხვანი იყოფდენ ნადავლსა,
ის ისევ მტრის წინ გრგვინავდეს;
მიძღვნილსა საუფროსოსა
ამხანაგებსვე სწირავდეს.
დარაჯად ედგას ლაშქარსა,
როს ის ღრმა ძილით ხვრინავდეს.
სწორს ფიქრს აძლევდეს თემ-სოფელს,
ცდუნება არა სძირავდეს.
მტრის ჯავრის ედგას ლოგინი,
მტრის ჯავრი საბნად ჰფარავდეს.
იქ იდგას ხმალამოწვდილი,
საც ძალა აღმართს ჰკვალავდეს,
დაბეჩავებულს სიმართლეს
უსამართლობა სძალავდეს.
სხვისა იუბნოს სახელი,
თავის გარჯასა ჰმალავდეს.
მზედ იდგეს ხევსურეთისა,
უხვად შუქს ჩამოჰლალავდეს.
სჯობ, მოკვდეს მშიერ-ტიტველი,
კვდებოდეს, არა გმინავდეს;
თავის სამარხად, სუდრადა,
მარტო სახელსა სწირავდეს.
ვადღეგრძელებდეთ ცოცხალსა,
მკვდრისა ვსვათ შესანდობარი.
წყლული სცნას დედის კოცნადა,
თავის ლოგინად _ სამარი,
საკაცე _ თავის ლურჯადა,
ქვა-ლოდი _ ნაბდად საფარი,
ქალისა, რძლისა ქვითინი
ეგონოს სიცილ-ხარხარი,
დენა ცრემლისა _ ხორხოშა,
ღრუბელთა გადმონაყარი.
სულეთს შავიდეს ხმლიანი
ლაღი ლაღისა ცხენითა,
წინ მიუძღოდეს არწივი
ხმით მოყაშყაშე, ფრენითა.
ქება უყივლონ გმირებმა,
გადასრულებმა ჩვენითა.
ერეკლემ ხელი მაჰხვიოს,
დაისვას თავის გვერდითა,
გამაეგებოს თამარი
მცინარი, თავის ფეხითა.
გახარებული უფალი
კარგს ყმას ჯვარს სწერდეს ზენითა.
ანგელოზები ხარობდენ,
ალ-ქაჯნი იყვნენ წყენითა.
აი, ვინაა კაი ყმა,
მოსაგონარი ქებითა!
არა თქვენ, სადიაცენო,
რო ძროხებივით სძღებითა;
ღამე მაძღრები დასწვებით,
დილით მშივრები სდგებითა;
თავის ჯამს ჩასცქერთ, საქვეყნოდ
არც როს არ გამასდგებითა.
თავისად სცოცხლობთ, მცონარედ,
ლეში ალაღოთ, ჰკვებდითა;
გაიგებთ კარგის გარჯასა,
გწყინსთ და შურითა ხდებითა;
უქმად ჩამაჰლევთ სიცოცხლეს,
უქმად საფლავში სწვებითა.
დაჰკარგავთ სააქაოსა,
ვერც საიქიოს სწვდებითა.
არ იცით, დასჩნდით რისადა,
ან რისათვისა ჰკვდებითა!
×
