ოტოლარინგოლოგები ირწმუნებიან, რომ ყურის პრობლემათა უმეტესობის თავიდან აცილება შესაძლებელი იქნებოდა, ადამიანები სხეულის ამ მნიშვნელოვან ნაწილს რომ უვლიდნენ, თვითმკურნალობას არ მიმართავდნენ და სასმენ აპარატს ზედმეტად არ ტვირთავდნენ. გაგაცნობთ გავრცელებულ სიტუაციებს, როცა საკუთარ სმენას ზიანს თავად ვაყენებთ.
ნაზად, უფრო ნაზად
"სისუფთავე ჯანმრთელობის საწინდარია", – სამართლიანად ამბობდნენ ძველად. თუ ფიქრობთ, რომ ყურის გამობანა მარტივი საქმეა, ცდებით. სხეულის ამ მნიშვნელოვანი ნაწილის ჰიგიენაში ყველაზე მთავარია – ბუნებრივ დამცველს ზიანი არ მიაყენოთ, მაგრამ ბევრი ადამიანი გოგირდის საცობთან განუწყვეტელი ბრძოლით სწორედ ამას აკეთებს. სტატისტიკის მიხედვით, გოგირდით სასმენი მილის დაცობა სმენის უმტკივნეულო დაკარგვის ყველაზე გავრცელებული მიზეზია. ჩვენს ყურებს დამოუკიდებლად გაწმენდა შეუძლია, ამიტომ ამ სამუშაოს ბუნების მაგივრად ნუ შეასრულებთ.
სასმენი მილის კანში განთავსებულია გოგირდის ჯირკვლები. ისინი სპეციალურ სეკრეტს გამოყოფენ, რაც გარედან შემოჭრილ ინფექციებს განვითარების საშუალებას არ აძლევს. საუბრისა და ღეჭვის დროს სასმენი ხვრელის კედლები ირხევა. ამის შედეგად კანის ბუსუსები სეკრეტს გარეთ აძევებენ. ბუსუსებს რომ არ ავნოთ, ყური ბამბიანი ჩხირით აკურატულად, ფრთხილად, მხოლოდ ყურის ხვრელის ირგვლივ გაიწმინდეთ და არავითარ შემთხვევაში – შიგნით!
თვითშემოქმედების გარეშე
არსებობს ისეთი სიტუაციებიც, მაგალითად, სასმენი მილის სივიწროვის ან დაკლაკნილობის გამო, ან კიდევ გოგირდის ჭარბად წარმოქმნის შედეგად, როდესაც ის მკვრივ ბურთად შეკრული საცობს წარმოქმნის. ამ "ბარიერის" არსებობაზე მეტყველებს ისეთი სიმპტომები, როგორიცაა: ყურის ამოქოლვა და საკუთარი ხმის უჩვეულო ჟღერადობა. არავითარ შემთხვევაში არ ეცადოთ, გოგირდის საცობი თავად მოიცილოთ. ეს მხოლოდ სპეციალისტმა უნდა გააკეთოს. სწორედ ამ მიზეზით ხდება დაფის აპკის გახვრეტა, სასმენი მილის ტრავმები და რაც ყველაზე არაკეთილსასურველია – სასმენი ფირფიტების ჯაჭვის დაზიანება, რომელმაც შეიძლება სმენის დაქვეითებამდე და თავბრუს შეტევამდე მიგვიყვანოს.
გოგირდის საცობის მოცილება სწრაფი და უმტკივნეულო პროცედურაა.
თუ ყურში უცხო სხეული მოხვდა
შემთხვევით ყურში მოხვედრილი რაიმე საგნის ამოღებას ნებისმიერი საშუალებით ცდილობენ – იყენებენ არამხოლოდ თითებს, ასევე პინცეტს, ჩხირებს, ქინძისთავს, კბილის საჩიჩქნს და სხვა. ამის გაკეთება არავითარ შემთხვევაში არ შეიძლება! თუ ყურში უცხო სხეული მოხვდება, ყველაფერი ისე დატოვეთ, როგორც არის და სასწრაფოდ ექიმს მიაშურეთ. თუ ყურში გზააბნეული მწერი შეფრინდა, შეგიძლიათ ზეთი ან არაყი ჩაისხათ და ის სითხესთან ერთად თვითონვე გამოვა. თუ ჩარჩება, სირბილით ექიმთან!
ყურში ხმაური
ძლიერი ხმაური სმენისთვის მეტად საშიშია. მეტისმეტად ხმამაღალი ბგერები შიგა ყურში არსებულ მიკროსკოპულ სენსორულ რეცეპტორებს (ისინი იქ 15–დან 20 ათასამდეა) აზიანებს. სამწუხაროდ, ეს შეუქცევადი პროცესია. დაზიანებული რეცეპტორები ტვინს ბგერით ინფორმაციებს მეტად ვეღარ გადასცემენ. ხმაურის დონე დეციბელობით იზომება. 90 დეციბელის დროს სმენა უარესდება, ხოლო 140 დეციბელის შემთხვევაში შესაძლებელია აკუსტიკური ტრავმა და სმენის დაკარგვაც. მელომანები არც კი ეჭვობენ, საკუთარ სმენას რამდენად დიდ ზიანს აყენებენ. სმენას სასმენებიც ვნებს, განსაკუთრებით პატარები, რომლებიც უცხო ფონური ხმაურისგან ყურს სუსტად იცავენ. ამის გამო მელომანები მუსიკას ხმას უწევენ, რაც ხმაურის დონეს დამატებით ზრდის. ასევე არავითარ შემთხვევაში არ შეიძლება სხვისი სასმენების გამოყენება. მისი საშუალებით შეიძლება სოკოვანი პარაზიტებით გამოწვეული ზოგიერთი ინფექციური დაავადება გადაეცეს. ამას შედეგად ყურში ქავილი, ყურების დაგუბება, სმენის დაქვეითება მოჰყვება.
მაგრამ ზოგიერთ შემთხვევაში სასმენები შეიძლება სასარგებლოც იყოს, მხოლოდ – როგორც ხმაურისგან დამცავი. ეს მოწყობილობა ელექტროხერხის, შედუღების აპარატისა და სხვა იარაღების მუშაობისას მაურისგან ყურებს საიმედოდ იცავს.
ყურის გახვრეტა
ყველაზე უწყინარი პროცედურა – ყურების გახვრეტა – უსაფრთხო სულაც არ არის, თუ მას არაპროფესიონალი ატარებს. როგოც ცნობილია, ყურის ნიჟარაზე განლაგებულია ასზე მეტი ბიოლოგიურად აქტიური წერტილი, რომლებიც პასუხისმგებელი არიან სხეულის სხვადასხვა ორგანოსა და ნაწილზე, განსაკუთრებით თვალზე, ცხვირსა და ყელზე. ამიტომ არასპეციალისტთან ყურის გახვრეტა რისკია, შესაძლებელია საჭირო ადგილას არ მოხვდეს და ქრონიკული თავის ტკივილი, სურდო ან ტონზილიტი შეიძინოთ.
სმენის დაქვეითებას ზოგიერთი წამალიც იწვევს. ასპირინის, ანტიბიოტიკების, ზოგიერთი შარდმდენი და გულის პრეპარატების დიდ დოზას შეუძლია გვერდითი ეფექტები მოგვცეს. საბედნიეროდ, ამ შემთხვევაში სმენის დაკარგვა დროებითია. თუმცა ზოგიერთმა პრეპარატმა (მაგალითად, ამინოგლიკოზიდების ჯგუფის ანტიბიოტიკები) შეიძლება სმენის შეუქცევადი დაქვეითება გამოიწვიოს. თუ წამლების მიღების დროს სმენის გაუარესების თუნდაც უმნიშვნელო სიმპტომები გაჩნდება, ამ წამალზე უარი თქვით და ექიმ–სპეციალიტს მიმართეთ.
მახვილი სმენის კიდევ ერთი მტერია ნიკოტინი. მეცნიერულად დადასტურებულია, რომ ხანდაზმულობის ასაკში თამბაქოს მოწევა შეიძლება სმენის ნაწილობრივი დაკარგვის მიზეზი გახდეს. გარდა ამისა, უფროსების ეს მავნე ჩვევა ბავშვებისთვისაც საშიშია. ცნობილია, რომ ყურის ინფექციები უფრო გავრცელებულია პატარებში, რომელთა ოჯახის წევრები ეწევიან. ასევე მშობლების მიერ თმითა და სამოსით სახლში შემოტანილი თამბაქოს ბოლი ბავშვის ჯანმრთელობაზე უარყოფით გავლენას ახდენს.
და კიდევ ერთი: არსებობს ერთი შეხედვით თითქოს სრულიად უვნებელი ჩვევა. მაგალითად, ზოგიერთი ადამიანი დაცემინების დროს ცხვირზე ხელს იჭერს. მერედა ამაში ცუდი რა არის? საქმე ისაა, რომ დაცემინების დროს ბაქტერიების დიდი რაოდენობის შემცველი ლორწო ცხირიდან გამოდის და თუ სახის ამ ნაწილს დაახშობთ, მაშინ ყველა მიკრობი შუა ყურის ხვრელში მოხვდება, რამაც შეიძლება გართულება გამოიწვიოს.
წყარო: janmrtelobainfo.ge
რით ვიზიანებთ სმენას
⏱️ 1 წთ.
👁️ 2 867
100%