გასათვალისწინებელია ისიც, რომ არამარტო საჭირო რაოდენობით ნივთიერებები უნდა მიიღოს, არამედ ისინი სწორი თანაფარდობით უნდა შეირჩეს და მნიშვნელობა აქვს მიწოდების ფორმასაც. პატარას რაციონი მრავალფეროვანი უნდა იყოს.
ამ ასაკის პატარებს საუზმეზე შეგიძლიათ მისცეთ ბურღულეულის ფაფა, ომლეტი ან რძის პროდუქტები. რაც შეეხება სადილს, ბავშვისათვის აუცილებელია წვნიანი და ასევე მეორე კერძიც – თევზი, კატლეტი გარნირით და სხვა. ვახშამზე კი რძემჟავა პროდუქტები და ხილი შესთავაზეთ.
თუ პატარა იმ საჭმელზე, რომელსაც აქამდე სიამოვნებით ჭამდა, უარს ამბობს, საჭიროა გაუზომოთ სიცხე, შეამოწმოთ, ხომ არ სტკივა მუცელი, ხომ არ აქვს კბილების ამოჭრის პერიოდი, რომელიც, როგორც წესი, საკმაოდ მტკივნეული პროცესია. თუ აღნიშნული სიმპტომები გამოირიცხა, მაშინ მშობელმა აუცილებლად უნდა გაარკვიოს უმადობის მიზეზი. შესაძლოა პატარას მადა აღეძრას, თუ ჭამის დროს გაართობთ, მოუყვებით საინტერესო ზღაპარს და ა.შ.
რა ხდება მაშინ, თუ პატარა ჭამს, მაგრამ მაინც აქვს შიმშილის გრძნობა? როგორი გასაკვირიც უნდა იყოს, ეს აქტუალური პრობლემაა. დედიკოებს ყოველთვის უნდა ახსოვდეთ, რომ სისტემატურად ბავშვის წახემსება, მით უფრო ტკბილეულით, ძალიან ცუდია მისი ზოგადი ჯანმრთელობისთვის. წახემსების დროს მნიშვნელოვანია, რამდენად სასარგებლო საკვებს მიირთმევს.
ღორმუცელობა სხვადასხვა ორგანოების მუშაობის პროცესისთვის დამღუპველია, განსაკუთრებით ენდოკრინული და კუჭ–ნაწლავის სისტემისათვის. მაღალია ალბათობა, რომ თავი იჩინოს მონელების პროცესის დარღვევებმაც.
არსებობს გარკვეული პროდუქტები, რომელთა მიღებაც საერთოდ არ არის საჭირო პატარებისთვის. ესენია: შებოლილი და დაკონსერვებული საკვები, ზედმეტად მარილიანი, მწარე და მჟავე კერძები, ჩიფსები, გაზიანი სასმელი, შოკოლადი, ყავა, ჭარბი რაოდენობით ტკბილეული.
საკვები, რომელიც შეიძლება რეგულარულად მიიღოს პატარამ
რძის პროდუქტები: მათში არსებული მინერალები და ვიტამინები ბავშვისათვის სასიცოცხლოდ აუცილებელია. სხვადასხვა სახის რძის პროდუქტებში შედის ა, პპ ვიტამინები, კალციუმი, ფოლიუმის მჟავა. ეს ნივთიერებები კი პატარა ორგანიზმის ზრდა–განვითარებისთვის აუცილებელია.
ბურღულეული: წიწიბურა და შვრია განსაკუთრებით სასარგებლოა ბავშვებისთვის, თუმცა სიმინდისა და ბრინჯისგან მომზადებული ფაფებიც არანაკლებ მნიშვნელოვანია.
ხორცი: როგორც ცნობილია, ის ცხოველური ცილების შეუცვლელი წყაროა. ხორცში არის რკინა, კალიუმი და ფტორი, რომელიც ასევე სჭირდება მოზარდ ორგანიზმს. ბავშვთა კვებაში განსაკუთრებით აქტიურად გამოიყენება ფრინველის ხორცი.
დაახლოებით 2 წლის ბავშვმა დღეში 70–80 გრამი ხორცი უნდა მიიღოს. 3 წლის პატარას შემთხვევაში ეს რაოდენობა უკვე 100 გრამს აღწევს. სასურველია კვირაში ორჯერ შვილის ორგანიზმი ხორციანი კერძებისგან "დაასვენოთ".
თევზეული: ისევე როგორც ხორცი, თევზეულსაც მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს ბავშვის რაციონში. თევზის ცილა შეიცავს ბევრ მეტიონიტს, რომელიც შეუცვლელი ამინომჟავაა. მისი დეფიციტი იწვევს მოზარდი ორგანიზმის სიმაღლეში ზრდის შეფერხებას. კალციუმის, ფოსფორის და მაგნიუმის შემცველობა თევზს კიდევ უფრო ღირებულს ხდის, ამიტომ კვირაში 2–ჯერ სავალდებულოა თევზეულის ჩართვა შვილის კვებაში.
კვერცხი: შეიცავს სრულფასოვან ცილას, სხვადასხვა ჯგუფის ისეთ ვიტამინებს, რომლებსაც უმნიშვნელოვანესი როლი აკისრიათ ბავშვთა კვებაში. ამავდროულად კვერცხის მიმართ ზომიერების დაცვაც საჭიროა, რადგან მასში დიდი რაოდენობით არის ქოლესტერინი. თუ ბავშვი ალერგიულია, მაშინ მის რაციონში კვერცხის ჩართვა დიდი სიფრთხილით არის საჭირო. ამ შემთხვევაში უპრიანია, წინასწარ კონსულტაციისთვის მიმართოთ ალერგოლოგს და პედიატრს.
7–8 თვის ასაკიდან პედიატრები გვირჩევენ, პატარების რაციონში კვერცხის გული ჩავრთოთ. რაც შეეხება მის ცილას, უმჯობესია, თუ მას 3–4 წლამდე პატარებს საერთოდ არ მისცემთ. ბავშვებისთვის არარეკომენდებულია თოხლო კვერცხის ჭამა, რადგან ის ძნელი მოსანელებელია.
პური: პრაქტიკულად ყველა აუცილებელ მინერალურ ნივთიერებას შეიცავს, რომლებიც აუცილებელია ადამიანის ორგანიზმისთვის.
ლობიო და ბარდა: ეს ის საკვები პროდუქტებია, რომლებიც მდიდარია მცენარეული ცილებით, გარდა ამისა, მათი ჭამისას ორგანიზმი იოლად და სწრაფად ნაყრდება. თუმცა გადამუშავების თვალსაზრისით, პატარებისთვის ცოტა რთულია, ამიტომ 3 წლამდე ასაკის ბავშვების რაციონში ნუ ჩართავთ.
ხილი და ბოსტნეული: ეს არის სავალდებულო საკვები პატარებისთვის. გარდა დიდად სასარგებლო თვისებებისა, ისინი იოლად მოსანელებელია და დადებითად მოქმედებენ კუჭ–ნაწლავის ტრაქტზე. 1–3 წლამდე ბავშვისთვის ბოსტნეულის დღიური დოზა უნდა იყოს 250–200 გ, 1,5–3 წლამდე – 350 გ; ხილისა კი 1–1,5 წლის ბავშვისთვის დღეში – 100 გ, 1,5–3 წლამდე – 100–200 გ.
წყალი და სასმელები: იქიდან გამომდინარე, რომ ბავშვები აქტიურები და ძალიან მოძრავები არიან, მათთვის სითხის (წყლის) ზუსტი რაოდენობის განსაზღვრა რთულია. კვებათა შორის პატარებისთვის წყლის დალევა აუცილებელია. ის არ უნდა იყოს ცივი, სასურველია გადადუღებული მისცეთ ან გამოიყენოთ სპეციალური საბავშვო წყალი, რომლის შეძენაც სააფთიაქო ქსელშია შესაძლებელი. პედიატრები გვირჩევენ, პატარებს დავალევინოთ სამკურნალო, მცენარეული ჩაი, მაგალითად, გვირილის, კამის, რომლებიც თავის მხრივ ამშვიდებენ და აწყნარებენ კუჭ–ნაწლავს.
პატარებს შეგიძლიათ მისცეთ კომპოტები, კისელი. კაკაოსა და შოკოლადის მიცემა კი 3 წლამდე რეკომენდებული არ არის.
ტკბილეული: ბავშვის რაციონში აუცილებლად უნდა იყოს შაქარი, ოღონდ განსაზღვრული რაოდენობით. ის აუცილებელია ორგანიზმის ენერგეტიკული ბალანსისათვის. 1–1,5 წლამდე ბავშვისთვის დღეში 40 გ–ია დასაშვები, 2–3 წლის პატარასათვის – 40–50 გ. შაქრის დამატება შეგიძლიათ კისელშიც, კომპოტშიც, მაწონშიც.
ნატურალური შაქრის შემცვლელია ფრუქტოზა. მედიკოსები თვლიან, რომ ის ბევრად უფრო სასარგებლოა, ვიდრე შაქარი. ბავშვს ასევე შეგიძლიათ მისცეთ განსაზღვრული რაოდენობით ვაფლი, მურაბა, ორცხობილა, ხილფაფა, მარმელადი. სხვათა შორის, მარმელადს უნიკალური თვისება აქვს – ორგანიზმიდან მავნე ნივთიერებებს გამოდენის.