ვარიკოცელე სათესლე ბაგირაკის ვენების ვარიკოზული გაგანიერებაა. ამ დროს ირღვევა სათესლე ჯირკვლიდან სისხლის უკუდინება, რაც უარყოფითად მოქმედებს ჯირკვლის ფუნქციაზე და იწვევს მის ჰიპოტროფიას. შესაბამისად სათესლე ჯირკვალი სპერმატოზოიდებს ჩვეული სიმძლავრით ვეღარ გამოიმუშავებს, რაც ხშირად უნაყოფობის მიზეზი ხდება.
არსებობს ვარიკოცელეს პირველადი და მეორადი ფორმები.
პირველადი ვარიკოცელეს განვითარება ხშირად ხდება ბავშვთა ასაკში, განსაკუთრებით საყურადღებოა პუბერტატის პერიოდი, რადგანაც სქესობრივი მომწიფების დროს სასქესო ორგანოებში ხდება სისხლის ჭარბი მიდინება, რაც სისხლძარღვებში წნევის მატებას იწვევს, შედეგად ფერხდება სისხლის უკუდინება და ხდება ვენების გაგანიერება.
მეორადი ვარიკოცელეს განვითარება დაკავშირებულია ჯირკვლიდან გამოსულ ვენებზე სიმსივნური ზეწოლით და უპირატესად მოზრდილ ასაკში გვხვდება.
არსებობს ვარიკოცელეს რამოდენიმე ხარისხი:
- პირველი ხარისხის ვარიკოცელე, რომლის დროსაც გაგანიერებული ვენები უმნიშვნელოდაა გამოხატული. იგი მხოლოდ ფეხზე დგომისას შეიმჩნევა;
- მეორე ხარისხის ვარიკოცელე –აღინიშნება სათესლე ჯირკვლის კანზე დაკლაკნილი ვენები, რომელიც მოლურჯო ფერისაა. გაგანიერებული ვენების გამო ჯირკვალს გადიდებული შესახედაობა აქვს, თუმცა ჯირკვალი ზომაში არ დიდდება.
- მესამე ხარისხის ვარიკოცელე - ვენები კიდევ უფრო გაგანიერებულია და მკვეთრადაა გამოხატული. შორს წასულ შემთხვევაში გაგანიერებული ვენები ჯირკვალს ჩამოეკიდება. მამაკაცი გრძნობს სიმძიმეს, დისკომფორტს სიარულსა და სირბილის დროს. მესამე ხარისხის ვარიკოცელეს შემთხვევაში სათესლე ჯირკვალი ზომაში იკლებს, ქვეითდება მისი ფუნქცია და იზღუდება სპერმატოგენეზი.
კლინიკური მიმდინარეობის მიხედვით ვარიკოცელე იყოფა შემდეგ ფორმებად:
- სუბკლინიკური – როდესაც ვარიკოცელე მხოლოდ სპეციალური კვლევის საშუალებით ვლინდება. ეს ფორმა განსაკუთრებით საფრთხილოა, რადგანაც მისი აღმოჩენა ხშირად დაგვიანებულია, უკვე არასასურველი გართულებების არსებობის გამო.
- მანიფესტირებული – როდესაც ვენების გაგანიერება აშკარაა და ვლინდება ექიმის ხელით გასინჯვისას;
ვარიკოცელეს დიაგნოსტიკისთვის გამოიყენება:
- ანამნეზი;
- ულტრაბგერითი დოპლეროგრაფია;
- სპერმის გამოკვლევა.
პირველი ხარისხის ვარიკოცელეს მკურნალობა ქირურგიული ჩარევის გარეშეც შესაძლებელია –რეკომენდირებულია პაციენტმა ატაროს მოჭერილი ტრუსი და აკრძალოს ძლიერი ფიზიკური დატვირთვა. აუცილებელია ექიმის მუდმივი მეთვალყურეობა, რომ არ მოხდეს დაავადების პროგრესირება.
მეორე და მესამე ხარისხის დროს კი მკურნალობა ოპერაციულია
წყარო: med-doctor.net