ცოტამ თუ იცის, რომ მსოფლიოში პოპულარული ბევრი კერძი, უბრალოდ, კულინარული შეცდომის, სასოწარკვეთილების, რთული სიტუაციიდან გამოსავლის ძიების, ან სიბრაზის შედეგად ექსპრომტად შექმნილი კულინარული ქმედების შედეგია. ამ მხრივ, სხვა კერძებთან ერთად, ძალიან საინტერესოა ჩიფსების, ქიშმიშიანი ფუნთუშის და სალათების -ცეზარისა და ოლივიეს ისტორიებიც.
ჩიფსები
1853 წლის 24 აგვსიტოს ამერიკაში, კურორტ სარატოგა სპრინსგსზე , ერთ-ერთი ძვირადღირებული სასტუმროს რესტორანში, ვინმე ვადერბილტმა რესტორნის საფირმო კერძი - კარტოფილი ფრი შეუკვეთა, რომელიც შეფ-პოვარმა, ჯორჯ კრამმა მოამზადა. კლიენტს მოეჩვენა, რომ კარტოფილი სქლად იყო დაჭრილი და პრეტენზიაც გამოთქვა. მზარეულმა რკინიგზის მაგნატთან კამათი არ მოინდომა და მის გასაბრაზებლად კარტოფილი ძალიან თხლად, თითქმის ფურცლის სისქეზე დაჭრა და შეწვა. მოლოდინის საწინააღმდეგოდ, მაგნატი ძალიან კმაყოფილი დარჩა, კერძი კი ძალიან პოპულარული გახდა. მას სარატოგას ჩიფსები უწოდეს.
ოლივიე
ოლივიე, რომელიც მსოფლიოში პოპულარულ კერძად ითვლება, მომხმარებელზე გაბრაზებულმა მზარეულმა ლიუსენ ოლივიემ XIX საუკუნის მეორე ნახევარში შექმნა. ამ პერიოდში დიდი პოპულარულობით სარგებლობდა მაიონეზი. სხვადასხვაგვარ, თხლად დაჭრილ, კარგად მოხარშულ ხორცს თეფშზე ლამაზად ალაგებდნენ და ზემოდან მაიონეზს ასხამდნენ. მზარეულმა ლიუსენ ოლივიემ რესტორან „ერმიტაჟის“ სტუმრებისთვის რაღაც მსგავსი მოიფიქრა -მან ქათმის ფილე, ცხვრის ხორცი, ხბოს ენა და კიბოს კისერი ლამაზად დაალაგა, სალათის და მწვანილის ფოთლებით გააფორმა და პროვანსალის მაიონეზი მოასხა. ასორტი ნამდვილი ხელოვნების ნიმუში იყო. თუმცა ვიზუალური მხარე სტუმრებმა სათანადოდ ვერ შეაფასეს და ყველაფრის ერთმანეთში არევა არჩიეს. გაბრაზებულმა მზარეულმა მეორე დღეს პროდუქტები წვრილად დაჭრა, მაიონეზი მოასხა და ერთმანეთში აურია. სტუმრები ძალიან კმაყოფილები დარჩნენ.
ცეზარი
მშრალი კანონის მოქმედების დროს ქვეყნისთვის მნიშვნელოვან დღეს ამერიკელი ბიზნესმენები და ჰოლივუდელი მსახიობები მექსიკაში აღნიშნავდნენ. ბევრი სტუმარი ჰყავდა ცეზარი კარდინის პატარა დაწესებულებას Caesar’s Place-საც. მართალია, იმ პერიოდში სპირტიანი სასმელები თავზესაყრელი იყო, მაგრამ პროდუქტების მხრივ არც ისე სახარბიელო სიტუაცია გახლდათ. კარდინმა მოახერხა და ამ მძიმე სიტუაციიდან გამოძვრა - თეფშს ნიორი წაუსვა, მასზე სალათის ფურცლები დაალაგა, ზეითუნის ზეთი და ლიმონის წვენი მოასხა, შემდეგ კვერცხი, ახლად გახეხილი პარმეზანი, მწვანილი, წვრილად დაჭრილი პური და ცოტა სოუსი დაამატა. ასე გაჩნდა „ცეზარის“ პირველი ვერსია.
ქიშმიშიანი ფუნთუშა
ქიშმიშიანი ფუნთუშის არსებობას ტარაკანს უნდა ვუმადლოდეთ. საქმე იმაშია, რომ XIX-ის 50-იან წლებში მოსკოვს გენერალ-გუბერნატორი ზაკრევსკი მართავდა. მის მაგიდაზე ქალაქში საუკეთესო მზარეულის, ივან ფილიპოვის ფუნთუშა ყოველთვის მოიძებნებოდა. ერთხელ გუბერნატორმა ნაქებ საკონდიტრო ნაწარმში ტარაკანი იპოვა. ზაკრევსკიმ მცხობელი დაიბარა და უსაყვედურა, მაგრამ ფილიპოვი არ დაბნეულა - მან ტარაკნიანი ფუნთუშა აიღო და გუბერნატორის თვალწინ შეჭამა, შემდეგ კი დაარწმუნა, რომ ფუნთუშა სპეციალურად მისი ბრწყინვალებისთვის შეიქმნა და მასში არა ტარაკანი, არამედ ქიშმიში იყო.
მზარეულის ასეთმა თავხედობამ ზაკრევსკი დააბნია და ფილიპოვი გაუშვა. ამ უკანასკნელმა კი საცხობში დაბრუნებისთანავე ფუნთუშის ცომში ქიშმიში ჩაყარა. გენერალ-გუბერნატორის გასეირნების დროისთვის კი მოსკოვის ქუჩებში უკვე ქიშმიშიანი ფუნთუშა იყიდებოდა.
წყარო: sazogadoeba.ge
კულინარული შეცდომები - რა კავშირია ტარაკანსა და ქიშმიშიან ფუნთუშას შორის და როგორ შეიქმნა ცეზარი, ოლივიე და ჩიფსი
⏱️ 1 წთ.
👁️ 1 737
100%